آغاز مأموریت نماینده جدید سازمان ملل در افغانستان؛ رباب فاطمه کیست؟
رباب فاطمه، دیپلمات باسابقه بنگلادشی، با بیش از ۳۰ سال تجربه در عرصه دیپلماسی بین‌المللی، مسئولیت نمایندگی ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد در امور افغانستان و ریاست هیئت معاونت سازمان ملل در این کشور (یوناما) را بر عهده گرفته است؛ انتصابی که در شرایط تداوم بحران انسانی، محدودیت‌های حقوق زنان و دختران و دشواری تعامل جامعه جهانی با طالبان، اهمیت ویژه‌ای دارد.
به گزارش ایراف، رباب فاطمه رسماً از ۱۶ اکتبر ۲۰۲۶ (۲۴ میزان ۱۴۰۵) فعالیت خود را به‌عنوان نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل متحد در امور افغانستان و رئیس یوناما آغاز کرده است. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، انتصاب او را در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۶ اعلام کرده بود. فاطمه جانشین روزا اوتنبایوا، دیپلمات و رئیس‌جمهور پیشین قرقیزستان، شده است؛ زنی که از سال ۲۰۲۲ رهبری مأموریت سازمان ملل در افغانستان را بر عهده داشته است.
انتصاب رباب فاطمه در مقطعی صورت میگیرد که افغانستان با مجموعه‌ای از چالش‌های سیاسی، اقتصادی، انسانی و حقوق بشری روبه‌رو است. در چنین شرایطی، ریاست جدید یوناما مسئولیتی فراتر از مدیریت یک دفتر سازمان ملل دارد و باید میان پیگیری مأموریت این سازمان، تعامل با مقام‌های طالبان، حمایت از حقوق مردم افغانستان و هماهنگی کمک‌های بین‌المللی توازن برقرار کند.
رباب فاطمه از دیپلمات‌های باسابقه بنگلادش است که بیش از سه دهه در حوزه دیپلماسی دوجانبه و چندجانبه، سیاست‌گذاری، حمایت‌گری و اجرای برنامه‌های بین‌المللی فعالیت کرده است. او پیش از انتصاب به‌عنوان نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل در امور افغانستان، سمت معاون دبیرکل سازمان ملل و نماینده عالی این سازمان در امور کشورهای کمترتوسعه‌یافته، کشورهای در حال توسعه محصور در خشکی و کشورهای جزیره‌ای کوچک در حال توسعه را بر عهده داشت.
وی از سال ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۲ نماینده دائم بنگلادش در سازمان ملل متحد در نیویورک بود. او در این دوره ریاست هیئت اجرایی صندوق کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) در سال ۲۰۲۰ و ریاست هیئت اجرایی نهاد زنان سازمان ملل در سال ۲۰۲۲ را بر عهده داشت. وی همچنین در سال ۲۰۲۲ به‌عنوان نخستین زن، ریاست کمیسیون صلح‌سازی سازمان ملل را بر عهده گرفت و معاونت هفتادوهفتمین نشست مجمع عمومی این سازمان را نیز در کارنامه خود ثبت کرد.
از سوی دیگر، او از سال ۲۰۰۷ تا ۲۰۱۱ نماینده منطقه‌ای سازمان بین‌المللی مهاجرت در جنوب آسیا بود و در فاصله سالهای ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۵ نیز به‌عنوان مشاور منطقه‌ای این سازمان در امور جنوب و جنوب‌غرب آسیا و تغییرات اقلیمی و مهاجرت فعالیت کرد. وی پیش‌تر ریاست بخش حقوق بشر دبیرخانه کشورهای مشترک‌المنافع در لندن را نیز بر عهده داشت. رباب فاطمه بخشی از تجارب خود را در حوزه مهاجرت و حقوق مهاجرین کسب کرده است.
فاطمه همچنین از سال ۲۰۱۶ تا ۲۰۱۹ سفیر بنگلادش در ژاپن بود و در وزارت خارجه این کشور و نمایندگی‌های دیپلماتیک بنگلادش در نیویورک، ژنو، پکن و کلکته ماموریتهای مختلفی انجام داده است. او دارای مدرک کارشناسی ارشد روابط بین‌الملل و دیپلماسی از مدرسه حقوق و دیپلماسی فلچر دانشگاه تافتس آمریکا و مدرک کارشناسی علوم اجتماعی از دانشگاه کانبرا است.
روزا اوتنبایوا، دیپلمات و رئیس‌جمهور پیشین قرقیزستان، در سپتامبر ۲۰۲۲ به‌عنوان نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل در امور افغانستان و رئیس یوناما منصوب شد. او پیش از این، در عرصه سیاست و دیپلماسی قرقیزستان فعالیت کرده و تجربه ریاست‌جمهوری و وزارت خارجه این کشور را نیز در کارنامه خود داشت.
اوتنبایوا در دوران مأموریت خود، مسئولیت پیگیری تعامل سازمان ملل با مقام‌های طالبان و انتقال نگرانی‌های جامعه جهانی درباره وضعیت افغانستان را بر عهده داشت. حقوق زنان و دختران، بحران انسانی، کمک‌های بشردوستانه، مشارکت سیاسی و چگونگی تعامل بین‌المللی با حکومت طالبان از محورهای مهم فعالیت یوناما در دوره او بود.
هیئت معاونت سازمان ملل متحد در افغانستان، معروف به یوناما، در ۲۸ مارس ۲۰۰۲ و بر اساس قطعنامه ۱۴۰۱ شورای امنیت سازمان ملل تأسیس شد. این نهاد یک مأموریت سیاسی ویژه سازمان ملل است و با نیروهای حافظ صلح تفاوت دارد؛ وظیفه اصلی آن کمک به مردم افغانستان از طریق فعالیت‌های سیاسی، هماهنگی بین‌المللی و پیگیری موضوعات انسانی و حقوق بشری است.
بر اساس مأموریت مصوب شورای امنیت، یوناما در حوزه‌های مختلفی از جمله تسهیل کمک‌های بشردوستانه، حمایت از حقوق بشر، پیگیری برابری زنان و دختران، تقویت حکمرانی فراگیر، حمایت از ثبات اقتصادی و توسعه همکاری‌های منطقه‌ای فعالیت می‌کند.
اهمیت جایگاه نماینده ویژه دبیرکل در این است که این مقام، مسئول هدایت سیاسی مأموریت سازمان ملل در افغانستان و انتقال ارزیابی‌ها و نگرانی‌های این سازمان به دبیرکل و شورای امنیت است. نماینده ویژه همچنین در تعامل با مقام‌های طالبان، نهادهای مدنی، گروه‌های مختلف جامعه افغانستان و کشورهای منطقه نقش محوری دارد.
با توجه به محدودیت‌های اعمال‌شده بر زنان و دختران، نیازهای گسترده بشردوستانه، وضعیت بازگشت‌کنندگان و مهاجران، مشکلات اقتصادی و اختلاف‌نظرهای بین‌المللی درباره نحوه تعامل با طالبان، مدیریت این مأموریت با مجموعه‌ای از اولویت‌های همزمان روبه‌رو است. از یک سو، تداوم کمک‌رسانی و جلوگیری از تشدید بحران انسانی باید ادامه یابد و از سوی دیگر، سازمان ملل بایستی تامین کننده و مدافع حقوق بشر، حقوق زنان و تبیین کننده آزادی بیان در افغانستان تحت حاکمیت طالبان باشد.
رباب فاطمه در حالی مسئولیت یوناما را بر عهده گرفته که نحوه تعامل جامعه جهانی با طالبان همچنان یکی از مسائل اصلی سیاست بین‌المللی درباره افغانستان است. کشورهای مختلف درباره شیوه و سطح این تعامل دیدگاه‌های متفاوتی دارند؛ در عین حال، نیازهای انسانی مردم افغانستان و ضرورت پیگیری حقوق اساسی آنان، از موضوعات مهم دستور کار سازمان ملل باقی مانده است.
یکی از چالش‌های اصلی فاطمه، حفظ کانال‌های ارتباطی با مقام‌های طالبان و در عین حال پیگیری مطالبات سازمان ملل در زمینه حقوق بشر، به‌ویژه حقوق زنان و دختران، خواهد بود. هماهنگی میان نهادهای مختلف سازمان ملل و سازمان‌های امدادرسان، انتقال ارزیابی‌های میدانی به شورای امنیت و تقویت همکاری با کشورهای منطقه نیز از دیگر حوزه‌های مهم مسئولیت او به شمار می‌رود.
تجربه فاطمه در دیپلماسی چندجانبه، سازمان بین‌المللی مهاجرت و نهادهای مرتبط با حقوق بشر و توسعه می‌تواند در پیشبرد این مأموریت مورد استفاده قرار گیرد؛ با این حال، میزان موفقیت یوناما به عوامل متعددی از جمله همکاری مقام‌های رسمی طالبان، ارتباط با فعالان مدنی و فرهنگی، حمایت کشورهای عضو سازمان ملل و شرایط سیاسی و انسانی داخل کشور وابسته خواهد بود.
در نهایت، آغاز مأموریت رباب فاطمه فرصتی برای ارزیابی دوباره چگونگی پیشبرد اهداف سازمان ملل در افغانستان و میزان اثرگذاری دیپلماسی بین‌المللی در شرایط کنونی این کشور است.
لاوروف: تلاش‌های طالبان با منافع امنیتی منطقه همسو است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «سرگئی لاوروف»، وزیر امور خارجه روسیه در نشست عمومی کنفرانس مشترک سازمان پیمان امنیت جمعی، کشورهای مستقل مشترک‌المنافع و سازمان همکاری شانگهای درباره امنیت در آسیای مرکزی و افغانستان، بر لزوم در نظر گرفتن حکومت طالبان به‌عنوان واقعیت کنونی افغانستان و تقویت حمایت خارجی از مقام‌های کابل تأکید کرد.
وی در این نشست گفت: «ما بر این مبنا عمل می‌کنیم که حکومت طالبان واقعیتی است که باید آن را در نظر گرفت. شمار فزاینده‌ای از کشورهای جهان نیز به این واقعیت پی می‌برند. در عرصه سیاسی، برای تحکیم حمایت خارجی از مقام‌های کابل و تلاش‌های آنها که به‌طور عینی با منافع امنیتی منطقه همسو است، فعالیت می‌کنیم».
لاوروف با اشاره به وضعیت امنیتی افغانستان، گفت حضور گروه‌های تروریستی و افراطی در مناطق این کشور در مرز با تاجیکستان، ترکمنستان و ازبکستان همچنان ادامه دارد و اعضای این گروه‌ها تلاش می‌کنند با پوشش پناهنده و حتی گردشگر به کشورهای آسیای مرکزی نفوذ کنند.
وزیر خارجه روسیه، شاخه خوراسان داعش را مهمترین تهدید در این زمینه دانست و افزود: شاخه منطقه‌ای سازمان تروریستی داعش، آشکارا در پی تضعیف توانایی دولت کابل برای حفظ ثبات در افغانستان است؛ تروریست‌ها می‌خواهند از افغانستان به‌عنوان سکوی پرتابی برای گسترش فعالیت‌های تروریستی به آسیای مرکزی و روسیه استفاده کنند.
لاوروف همچنین از تلاش برای قاچاق سلاح و مواد مخدر از افغانستان به کشورهای آسیای مرکزی و سپس روسیه گفت. وی با تأکید بر ضرورت مقابله مشترک با این تهدیدها اظهار داشت روسیه در همکاری با کشورهای آسیای مرکزی و مقام‌های کابل، برای ارائه پاسخی جامع به چالش‌های امنیتی تلاش می‌کند.
وزیر خارجه روسیه همچنین از اقدامات هیئت حاکمه افغانستان علیه داعش خوراسان و دیگر گروه‌های تروریستی قدردانی کرد و سیاست کابل در مقابله با قاچاق مواد مخدر را شایسته تقدیر دانست.
وی در بخش دیگری از سخنانش، نشست اخیر رایزنی‌های «فرمت مسکو» درباره افغانستان را مهم ارزیابی کرد و گفت کشورهای شرکت‌کننده در این نشست بر خودداری از رویکرد تقابلی در قبال کابل و ضرورت ادغام افغانستان در روندهای اقتصادی منطقه‌ای اتفاق نظر داشتند.
وزیر خارجه روسیه همچنین خواستار تعمیق همکاری‌ها در چارچوب گروه کاری افغانستان ذیل شورای وزیران امور خارجه سازمان پیمان امنیت جمعی و ازسرگیری فعالیت گروه تماس سازمان همکاری شانگهای و افغانستان شد. او تقویت مرز تاجیکستان و افغانستان را نیز از اولویت‌های سازمان پیمان امنیت جمعی دانست و گفت روسیه برای تأمین به‌موقع تجهیزات نظامی و امکانات فنی حفاظت از مرز به متحدان تاجیک خود اقدام می‌کند.
لاوروف در پایان، با اشاره به مشکلات اقتصادی و اجتماعی افغانستان، از ادامه کمک‌های اقتصادی و بشردوستانه روسیه به مردم این کشور خبر داد و از تلاش‌های مشابه کشورهای همسایه افغانستان استقبال کرد.
وزیر خارجه روسیه در پایان با اشاره به چالش‌های افغانستان در زمینه توسعه اقتصادی و اجتماعی، توقیف شدن دارایی‌های افغانستان را از مشکلات این کشور دانست و تأکید کرد کشورهای غربی عملاً این ذخایر را به سرقت برده‌اند. وی همچنین تأکید کرد روسیه به ارائه کمک‌های اقتصادی و بشردوستانه به مردم افغانستان ادامه خواهد داد و از اقدامات مشابه کشورهای همسایه افغانستان نیز استقبال می‌کند.
عبدالحق وثیق، رئیس استخبارات طالبان، در سخنانی تازه در میدان‌وردک اعلام کرد که این گروه برای حفاظت از ساختار حاکم آماده است و هیچ تهدیدی توان ضربه‌زدن به «نظام اسلامی» را ندارد. او تأکید کرد که طالبان با اتکا به نیروهای خود و حمایت مردم، هرگونه تلاش برای بی‌ثبات‌سازی را ناکام خواهد گذاشت.
به گزارش ایراف، عبدالحق وثیق، رئیس استخبارات طالبان، در نشست رسمی خود در ولایت میدان‌وردک، با بیان اینکه «حفاظت از نظام اسلامی» اولویت اصلی این گروه است، گفت نیروهای طالبان با قاطعیت در برابر هر تهدیدی ایستادگی خواهند کرد.
او مدعی شد که مخالفان و «دشمنان نظام» توان تحمل ساختار حاکم را ندارند و تلاش‌های آنان برای ایجاد ناامنی، با واکنش سریع طالبان بی‌اثر شده است.
وثیق در ادامه سخنانش افزود که «امیدهای تجاوزکنندگان به مرزهای نظام اسلامی» با مقاومت نیروهای طالبان از میان رفته و این گروه توانسته است تهدیدهای داخلی و خارجی را مهار کند.
او با اشاره به آنچه «نصرت الهی» و «حمایت مردمی» خواند، گفت این عوامل باعث شده‌اند که نظام طالبان پابرجا بماند.
رئیس استخبارات طالبان همچنین خطاب به مردم اعلام کرد که نیروهای امنیتی این گروه در حالت آماده‌باش قرار دارند و «جای نگرانی وجود ندارد».
او از جوانان خواست در «آبادی کشور» نقش‌آفرینی کنند و در صورت بروز «تجاوز خارجی»، در کنار حکومت برای دفاع از کشور و نظام حضور داشته باشند.
مقام‌های طالبان پیش‌تر نیز بارها تأکید کرده‌اند که تأمین امنیت شهروندان و حفاظت از ساختار حکومتی را مسئولیت خود می‌دانند.
مقامات ارشد روسیه، کشورهای مشترک‌المنافع و قیرقیزستان در نشست‌های بین‌المللی مسکو و باکو، ضمن هشدار درباره تحرکات گروه‌های تروریستی در افغانستان، انزوای حکومت طالبان را زمینه‌ساز فاجعه و دور تازه‌ای از بی‌ثباتی در منطقه دانستند.
به گزارش ایراف، نشست مشترک سازمان پیمان امنیت جمعی، کشورهای مستقل مشترک‌المنافع و سازمان همکاری شانگهای روز جمعه، ۲۴ مهرماه، در مسکو برگزار شد.
سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه، در این نشست با ابراز نگرانی از فعالیت‌های شاخه خراسان داعش و القاعده، اعلام کرد که گروه‌های افراطی همچنان در مناطق مرزی افغانستان با تاجیکستان و ازبکستان اردوگاه‌های آموزشی دارند و می‌کوشند ناامنی و ایدئولوژی‌های افراطی را به آسیای مرکزی و روسیه منتقل کنند.
در همین نشست، سرگئی لبدف، دبیرکل کشورهای مستقل مشترک‌المنافع، رویکرد این سازمان در قبال کابل را «عمل‌گرایانه» خواند و هشدار داد که انزوای حکومت طالبان می‌تواند به درگیری‌های شدید داخلی و منطقه‌ای منجر شود.
وی با تأکید بر اینکه قاچاق مواد مخدر دومین چالش جدی منطقه است، اضافه کرد که درآمد حاصل از تولیدات زیرزمینی افیونی، منابع مالی هسته‌های تروریستی را تأمین می‌کند. لبدف حل پایدار بحران را در ادغام اقتصاد افغانستان در پروژه‌های ترانزیتی و انرژی منطقه و ارائه کمک‌های بشردوستانه دانست.
همزمان، صادر جباروف، رئیس‌جمهور قیرقیزستان، نیز در هفتمین نشست سران کنفرانس تعامل و اعتمادسازی در آسیا (سیکا) در باکو، افغانستان را بخش جدایی‌ناپذیر امنیت آسیا برشمرد و تصریح کرد که دست‌یابی به ثبات پایدار تنها از مسیر گفت‌وگو، بازسازی اقتصادی و اقدامات هماهنگ جهانی میسر است، نه اعمال فشار و انزوا.
نگرانی‌های امنیتی آسیای مرکزی و روسیه: پس از تحولات اوت ۲۰۲۱، مسکو و پایتخت‌های آسیای مرکزی همواره نسبت به رخنه گروه‌های شبه‌نظامی از جمله داعش خراسان و تحریک طالبان پاکستان عبر مرزهای شمالی افغانستان ابراز نگرانی کرده‌اند. با این حال، کشورهایی نظیر روسیه، تاجیکستان و ازبکستان تدابیر امنیتی و نظامی خود را در مرزهای جنوبی تقویت کرده‌اند.
دیپلماسی عمل‌گرایانه و پیوند اقتصادی: با وجود عدم شناسایی رسمی حکومت طالبان، مسکو و کشورهای همسایه با اتخاذ دیپلماسی واقع‌بینانه، مسائلی چون ترانزیت، تجارت و مقابله با قاچاق را پیگیری می‌کنند. به باور تحلیلگران منطقه، تلاش برای گنجاندن کابل در پروژه‌های ترانزیتی (مانند راه‌آهن ترانس-افغان) ابزاری برای مهار ناامنی و ایجاد ثبات اقتصادی در چارچوب بسترهای منطقه‌ای به شمار می‌رود.
لبدف: انزوای افغانستان به فاجعه و دور تازه درگیری‌ها منجر می‌شود
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «سرگئی لبدف»، دبیرکل کشورهای مستقل مشترک‌المنافع، با اشاره به وضعیت امنیتی افغانستان، نسبت به گسترش تهدیدهای تروریستی، قاچاق مواد مخدر و پیامدهای انزوای این کشور هشدار داد و بر ضرورت تداوم گفتگو با مقام‌های کابل تأکید کرد.
وی در نشست مشترک سازمان پیمان امنیت جمعی، کشورهای مستقل مشترک‌المنافع و سازمان همکاری شانگهای در مسکو، وضعیت امنیتی افغانستان را پرتنش توصیف کرد و گفت گروه‌هایی مانند داعش خوراسان و القاعده تلاش می‌کنند با گسترش فعالیت‌های خود، بی‌ثباتی و افراط‌گرایی را به آسیای مرکزی منتقل کنند.
لبدف هشدار داد که منزوی کردن افغانستان می‌تواند به فاجعه و شکل‌گیری دور تازه‌ای از درگیری‌های داخلی و خارجی منجر شود.
دبیرکل کشورهای مستقل مشترک‌المنافع با اشاره به رویکرد این سازمان در قبال افغانستان، از تداوم گفتگو با مقام‌های هیئت حاکمه افغانستان دفاع کرد و توسعه اقتصادی، اجرای طرح‌های زیربنایی و انرژی و گسترش تجارت با کشورهای آسیای مرکزی را از عوامل مؤثر در تقویت ثبات و همزیستی منطقه‌ای دانست.
وی در ادامه بر ضرورت نظارت مستمر بر مرز تاجیکستان و افغانستان و ارائه پشتیبانی فنی به کشورهای آسیای مرکزی تأکید کرد و هشدار داد که هرگونه تحریک مسلحانه یا عبور غیرقانونی از مرزها با واکنش قاطع روبه‌رو خواهد شد.
لبدف همچنین کمک‌های بشردوستانه، آمادگی در برابر بلایای طبیعی و توسعه سرمایه انسانی را از نیازهای مهم افغانستان دانست و تأکید کرد که تقویت پایه‌های اقتصادی و همکاری منطقه‌ای باید همزمان با پیگیری نگرانی‌های امنیتی دنبال شود.
مطالبه پکن از کابل در اجلاس باکو؛ تأکید وزیر خارجه چین بر مبارزه با گروه‌های افراطی در افغانستان
وزیر امور خارجه چین در نشست سران کنفرانس تعامل و اعتمادسازی در آسیا (سیکا)، افغانستان را بخش جدایی‌ناپذیر امنیت منطقه دانست و بر لزوم برخورد عملی کابل با گروه‌های افراطی تأکید کرد.
به گزارش ایراف، وانگ یی، وزیر امور خارجه چین، در هفتمین نشست سران سیکا در باکو، با اشاره به جایگاه افغانستان در امنیت پایدار آسیا، خواستار تقویت هماهنگی‌های منطقه‌ای و افزایش کمک‌های بشردوستانه و توسعه‌ای به مردم این کشور شد.
وزیر خارجه چین در عین حال صراحتاً از مقامات حکومت طالبان خواست تا تدابیر و اقدامات عملی و قاطعی را برای امحا و از میان برداشتن گروه‌های تروریستی و خشونت‌گرا در خاک افغانستان اتخاذ کنند.
دیپلمات ارشد چین در بخش دیگری از سخنان خود، چهار پیشنهاد محوری پکن شامل «حفظ صلح و امنیت مشترک»، «توسعه اقتصادی و همگرایی منطقه‌ای»، «گسترش تبادلات فرهنگی» و «اصلاح ساختار حکمرانی جهانی» را برای ارتقای همکاری‌ها میان کشورهای عضو سیکا مطرح کرد و بر حل‌وفصل بحران‌ها و اختلافات خاورمیانه از طریق راهکارهای سیاسی و دیپلماتیک تأکید نمود.
دیپلماسی فعال پکن و پذیرش سفیر حکومت طالبان: چین از معدود کشورهایی است که پس از تحولات اوت ۲۰۲۱، روابط دیپلماتیک و تجاری گسترده‌ای را با کابل حفظ کرده و حتی سفیر حکومت طالبان را در پکن به رسمیت شناخته است. سرمایه‌گذاری در حوزه‌های معدنی و نفت و گاز از شاخص‌های اصلی این رویکرد تعاملی به شمار می‌رود.
نگرانی‌های امنیتی چین از جنبش ترکستان شرقی: با وجود تعاملات گسترده، مبارزه با گروه‌های شبه‌نظامی به‌ویژه «جنبش اسلامی ترکستان شرقی» که پکن آن را تهدیدی مستقیم برای امنیت ولایت سین‌کیانگ می‌داند، همواره خط قرمز چین در تعامل با حکومت طالبان بوده است. موضع‌گیری اخیر وانگ یی در نشست سیکا نشان‌دهنده تداوم فشارهای منطقه‌ای بر کابل جهت ارائه تضمین‌های امنیتی ملموس است.
تاجیکستان: افغانستان همچنان بر امنیت آسیای مرکزی تأثیر می‌گذارد
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «میرزاشریف جلالوف»، رئیس بخش مطالعات راهبردی وزارت خارجه تاجیکستان، در نشست مشترک سازمان پیمان امنیت جمعی، جامعه کشورهای مستقل مشترک‌المنافع و سازمان همکاری شانگهای، تاکید کرد که افغانستان را یکی از عوامل اصلی تأثیرگذار بر امنیت آسیای مرکزی محسوب می‌شود و هماهنگی بیشتر کشورهای منطقه برای مقابله با تهدیدهای فرامرزی ضروری است.
وی افزود که تاجیکستان از تلاش‌های سازنده منطقه‌ای و بین‌المللی برای بازسازی افغانستان حمایت می‌کند و کمک‌های خود به این کشور را ادامه می‌دهد. پیوندهای زبانی، تاریخی و فرهنگی میان دو کشور، در کنار همکاری‌های اقتصادی و بشردوستانه، زمینه مناسبی برای تقویت روابط دوجانبه فراهم کرده است.
جلالوف با اشاره به صادرات برق تاجیکستان به افغانستان، فعالیت بازارهای مرزی و ارائه کمک‌های درمانی اضطراری به ساکنان مناطق مرزی افغانستان، بر اهمیت همکاری‌های عملی میان دو کشور تأکید کرد. وی همچنین پروژه‌های زیربنایی و انرژی، از جمله طرح انتقال برق کاسا-1000، را از عوامل مؤثر در حمایت از ثبات افغانستان دانست.
رئیس بخش مطالعات راهبردی وزارت خارجه تاجیکستان با بیان اینکه افزایش تهدیدهای فرامرزی، هماهنگی منطقه‌ای را ضروری‌تر کرده است، خواستار تبادل به‌موقع اطلاعات و هماهنگی در واکنش به تهدیدهای امنیتی میان نهادهای کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی، جامعه کشورهای مستقل مشترک‌المنافع و سازمان همکاری شانگهای شد.
جلالوف همچنین به نقش «روند دوشنبه» در زمینه مبارزه با تروریسم و تأمین مالی آن اشاره کرد و گفت این ابتکار بستری برای همکاری منطقه‌ای و بین‌المللی، گفتگو و تبادل تجربه فراهم می‌کند. تاجیکستان قصد دارد در سال 2027 میزبان نشست عالی‌رتبه دیگری درباره مبارزه با تروریسم در دوشنبه باشد.
وی همچنین اظهار داشت که حل مناقشه‌ها و چالش‌های منطقه‌ای تنها با اقدامات امنیتی امکان‌پذیر نیست و باید راهکارهای سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و بشردوستانه در سطوح ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی به‌صورت هماهنگ دنبال شوند.
تاجیکستان به دلیل هم‌مرزی با افغانستان، تحولات این کشور را یکی از موضوعات مهم سیاست امنیتی خود می‌داند. دوشنبه در کنار تأکید بر کنترل تهدیدهای امنیتی و مرزی، از همکاری‌های اقتصادی، انتقال انرژی و تلاش‌های منطقه‌ای برای بازسازی افغانستان نیز حمایت کرده است.
پیمان امنیت جمعی: کشورهای منطقه تماس با کابل را افزایش داده‌اند
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «طلعت‌بیک مصادیکوف»، دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی، اعلام کرد که بیشتر کشورهای عضو این سازمان، با هدف تقویت ثبات و کاهش تهدیدهای امنیتی ناشی از افغانستان، تماس‌های خود با مقام‌های طالبان را افزایش داده‌اند.
به گفته وی، طالبان به یک بازیگر سیاسی بلندمدت در افغانستان تبدیل شده است و کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی تلاش می‌کنند از طریق فعال‌تر کردن روابط دوجانبه با مقام‌های کابل، به توسعه اقتصادی، افزایش ثبات اجتماعی و کاهش خطرهای امنیتی در منطقه کمک کنند.
مصادیکوف با تأکید بر نیاز افغانستان به صلح، ثبات و توسعه اقتصادی اظهار داشت که مقابله با فقر، قاچاق مواد مخدر، فعالیت‌های تروریستی، درگیری‌های مسلحانه و دیگر تهدیدها، مستلزم همکاری بین‌المللی عمل‌گرایانه، هماهنگ و مرحله‌به‌مرحله با افغانستان است.
دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی همچنین بر ضرورت افزایش هماهنگی میان این سازمان، کشورهای مستقل مشترک‌المنافع و سازمان همکاری شانگهای برای حمایت از روند صلح افغانستان تأکید کرد و افزود که نهادهای مسئول کشورهای عضو در حال بررسی راه‌های هماهنگ‌سازی تلاش‌های این سه سازمان برای مقابله با چالش‌ها و تهدیدهای امنیتی منطقه‌ای مرتبط با افغانستان هستند.
وی اظهار داشت که هدف این همکاری‌ها، تدوین و اجرای برنامه‌ای جامع برای مشخص کردن زمینه‌های همکاری سه سازمان است. در همین چارچوب، نهادهای مربوط اطلاعات، ارزیابی‌های تحلیلی و اسناد مورد نیاز را مبادله می‌کنند و برنامه‌ها، عملیات‌ها و تمرین‌های مشترک نیز برگزار می‌شود. گروه کاری افغانستان نیز به‌طور منظم تحولات این کشور و تأثیر آن بر صلح و امنیت منطقه را بررسی می‌کند.
مصادیکوف با اشاره به وضعیت امنیتی افغانستان نیز گفت که طالبان در سالهای اخیر در کنترل کلی قلمرو این کشور پیشرفت قابل‌توجهی داشته است، اما خطرهای امنیتی در برخی مناطق همچنان پابرجاست.
دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی تقویت مرز تاجیکستان و افغانستان را یکی از اولویت‌های این سازمان دانست و گفت که کشورهای عضو اجرای برنامه مشترکی را برای این منظور آغاز کرده‌اند.
به گفته وی، یک گروه کاری در تاجیکستان تشکیل شده و فهرست سلاح‌ها، تجهیزات نظامی و ابزارهای فنی مورد نیاز برای حفاظت از مرز، با همکاری نهادهای مربوط کشورهای عضو تهیه شده است. همچنین روند تنظیم قراردادهای مربوط به اجرای این برنامه آغاز شده است.
فرمانده افغان آمادگی نیروها در مرز با پاکستان را ارزیابی کرد
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «عبدالشکور بریالی»، فرمانده تیپ هفتم سرحدی هیئت حاکمه افغانستان، از پاسگاه‌ها و واحدهای مستقر در امتداد مرز با پاکستان، از شهرستان «بهرامچه» تا رباط در ولایت هلمند، بازدید کرد و وضعیت نیروها را مورد ارزیابی قرار داد.
بر اساس اطلاعیه دفتر مطبوعاتی سپاه 215 «عزم»، رئیس‌های ارکان گردان‌های ششم و هفتم مرزی نیز در این بازدید فرمانده تیپ را همراهی کردند.
بریالی در جریان بازدید از پاسگاه‌ها، درباره وضعیت امنیتی، آمادگی نیروها و نحوه انجام وظایف، از مسئولان مربوطه گزارش گرفت.
این بازدید در حالی انجام شده که تنش‌ها و درگیری‌های مرزی افغانستان و پاکستان در ماه‌های اخیر شدت گرفته است.
معاون دبیر شورای امنیت روسیه درباره استقرار زیرساخت‌های نظامی آمریکا در افغانستان هشدار داد و گفت این موضوع، تهدیدی برای تمام کشورهای منطقه است.
به گزارش اینترفاکس، «الکساندر وندیکتوف» گفت: آمریکا برنامه‌های خود برای بازگرداندن زیرساخت‌های نظامی به خاک افغانستان را پنهان نمی‌کند.
وی تاکید کرد که استقرار احتمالی زیرساخت‌های نظامی آمریکا در افغانستان، تهدیدی مستقیم برای تمامی کشورهای منطقه خواهد بود.
این مقام روس گفت: «گفت‌وگو با کابل در حوزه امنیت، از این منظر نیز مورد توجه قرار دارد که از بازگشت نیروهای فرامنطقه‌ای به این کشور جلوگیری شود. تعامل ما با افغانستان ابعاد گوناگونی دارد. این تعاملات هم از نظر تأمین امنیت و هم در چارچوب تلاش برای ایجاد فضایی یکپارچه، صلح‌آمیز و باثبات در اوراسیا، کاملاً با منافع ملی روسیه مطابقت دارد.»
معاون دبیر شورای امنیت روسیه خاطرنشان کرد که روسیه تنها کشوری نیست که با کابل همکاری می‌کند و گفت: «تقریباً همه کشورهای منطقه مستقیماً با مقام‌های کنونی افغانستان تعامل دارند.»
وندیکتوف اظهار داشت: «در چارچوب سازمان همکاری شانگهای، موضوع ازسرگیری تعامل با افغانستان از طریق گروه تماس پیشین این سازمان در حال بررسی است. تماس‌ها با مقام‌های کنونی افغانستان ابعاد گوناگونی دارد و این روابط، از جمله از طریق وزارتخانه‌های امور خارجه، دولت‌های دو کشور و محافل تجاری، در حال توسعه است.»
معاون دبیر شورای امنیت روسیه با اشاره به اینکه یک کارگروه دوجانبه برای گسترش همکاری‌های تجاری و اقتصادی میان مسکو و کابل تشکیل شده است، گفت: تعامل اقتصادی با کابل از منظر اجرای پروژه‌های حمل‌ونقل و انرژی در منطقه نیز اهمیت دارد.
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، در سخنرانی تازه‌اش بار دیگر عملکرد ناتو در افغانستان را نشانه گرفت و گفت با وجود برافراشته بودن پرچم ۵۰ کشور در مقر ناتو در کابل، تنها «پنج کشور» عملاً در عملیات‌های رزمی حضور داشتند؛ ادعایی که در سالهای گذشته نیز از سوی دولت آمریکا مطرح شده و همواره با واکنش تند کشورهای اروپایی روبه‌رو شده است.
به گزارش ایراف، پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، روز شنبه ۲۵ مهر، در سخنرانی خود در دانشگاه تنسی، بار دیگر به نحوه مشارکت کشورهای عضو ناتو در جنگ افغانستان تاخت و گفت آنچه در ظاهر «ائتلاف ۵۰ کشور» معرفی می‌شد، در عمل به چند کشور محدود خلاصه شده بود.
به گفته او، هنگام ورود به مقر فرماندهی ناتو در کابل، پرچم ده‌ها کشور دیده می‌شد، اما در میدان نبرد تنها حدود پنج کشور حضور واقعی داشتند.
هگست با اشاره به تجربه حضور نظامی‌اش در افغانستان گفت که نیروهای آمریکایی در سالهای پایانی حضور نیروهای بین‌المللی، به شوخی مخفف آیساف را «من دیدم که آمریکایی‌ها می‌جنگند» تعبیر می‌کردند؛ کنایه‌ای که نشان می‌دهد واشنگتن سال‌هاست از «بار نامتوازن جنگ» در افغانستان گلایه دارد.
این سخنان در ادامه انتقادهای دولت ترامپ از عملکرد ناتو مطرح می‌شود.
ترامپ پیش‌تر گفته بود نقش نیروهای ناتو در جنگ افغانستان «بزرگ‌نمایی» شده و این نیروها به‌جای حضور در خط مقدم، «پشت سر سربازان آمریکایی» قرار داشتند.
این موضع‌گیری با واکنش تند کشورهای اروپایی روبه‌رو شد و رئیس‌جمهور آمریکا پس از فشارهای سیاسی، ناچار شد از سربازان انگلیسی تمجید کند.
در رسانه‌های غربی نیز بارها اشاره شده که با وجود حضور رسمی بیش از ۵۰ کشور در مأموریت آیساف، بخش عمده عملیات‌های رزمی و تلفات جنگی بر دوش آمریکا و چند کشور محدود بوده است؛ موضوعی که هگست در سخنرانی‌های مختلف خود با لحنی انتقادی و گاه تمسخرآمیز تکرار کرده است.
او پیش‌تر نیز گفته بود: «پرچم زیاد بود، اما توان واقعی در میدان وجود نداشت.»
این اظهارات در حالی مطرح می‌شود که واشنگتن طی سالهای اخیر بارها از اعضای اروپایی ناتو خواسته است هزینه‌های دفاعی خود را افزایش دهند و به سطحی برسند که بتوانند در عملیات‌های نظامی سهم واقعی داشته باشند؛ مطالبه‌ای که در نشست‌های ناتو نیز همواره محل اختلاف میان آمریکا و متحدان اروپایی بوده است.
سخنگوی طالبان با رد اتهامات امنیتی پاکستان، سیاست اسلام‌آباد در قبال افغانستان را «شکست‌خورده» خواند و تأکید کرد که مقام‌های پاکستانی باید به‌جای فرافکنی، به بحران‌های داخلی خود رسیدگی کنند.
به گزارش ایراف، در ادامه تنش‌های لفظی کابل و اسلام‌آباد، ذبیح‌الله مجاهد سخنگوی طالبان، روز دوشنبه ۲۰ مهر، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، به‌شدت به مواضع امنیتی پاکستان واکنش نشان داد و اتهام‌های این کشور علیه طالبان را «بی‌اساس» و نشانه «سیاست شکست‌خورده» اسلام‌آباد دانست.
مجاهد نوشت که مقصر دانستن افغانستان بابت ناکامی‌های داخلی پاکستان، هیچ مشکلی را برای مقام‌های این کشور حل نخواهد کرد و افزود: «چالش‌های سیاسی، امنیتی، اجتماعی و اقتصادی درون پاکستان نگران‌کننده است و پیامدهای منفی برای کل منطقه دارد.»
به گفته او، طرح اتهامات بی‌پایه، کارشکنی در روندهای مذاکره و تمرکز بر تبلیغات به جای راه‌حل‌های واقعی، نشانه یک سیاست شکست‌خورده است.
سخنگوی طالبان تأکید کرد که اسلام‌آباد باید برای حل مشکلات داخلی خود «گام‌های سازنده» بردارد و به «نظرات و حقوق سیاست‌مداران و مردم خود احترام بگذارد».
این موضع‌گیری در حالی مطرح می‌شود که پاکستان طی روزهای اخیر بار دیگر طالبان افغانستان را به حمایت از گروه‌های مسلح فعال در مناطق مرزی متهم کرده است.
وزارت خارجه پاکستان روز گذشته در بیانیه‌ای مدعی شد که طالبان از تحریک طالبان پاکستانی (TTP) و ارتش آزادی‌بخش بلوچستان (BLA) حمایت می‌کنند؛ گروه‌هایی که اسلام‌آباد آنها را «فتنه خوارج» و «فتنه هندوستان» می‌خواند.
در این بیانیه آمده است که اقدامات تحریک‌آمیز این گروه‌ها با هدف بی‌ثبات‌سازی مرزهای دو کشور انجام می‌شود و چنین رفتارهایی با «روح همسایگی مسالمت‌آمیز و روابط مبتنی بر همکاری میان دو کشور برادر» در تضاد است.
وزارت خارجه پاکستان همچنین ادعا کرده که حضور مداوم عناصر تروریستی در خاک افغانستان و آزادی عمل آنها، در گزارش‌های تیم نظارتی سازمان ملل «به‌خوبی مستند شده» است.
با وجود این، طالبان همواره این اتهامات را رد کرده و اسلام‌آباد را متهم می‌کنند که به‌جای حل بحران‌های داخلی، مسئولیت مشکلات امنیتی خود را به افغانستان نسبت می‌دهد.
تنش‌های مرزی، حملات در مناطق قبایلی و اختلافات سیاسی، روابط دو کشور را در یکی از پرتنش‌ترین دوره‌های سالهای اخیر قرار داده است.
عطاالله ترار، وزیر اطلاع‌رسانی پاکستان، مدعی شد بیش از ۲۰ هزار شبه‌نظامی، از جمله حدود ۶ هزار عضو تحریک طالبان پاکستان، همچنان در خاک افغانستان حضور دارند و از پناهگاه‌های امن برای آموزش نظامی استفاده می‌کنند. اسلام‌آباد طالبان افغانستان را به فراهم کردن زمینه فعالیت گروه‌های مسلح ضدپاکستانی متهم می‌کند؛ اتهامی که طالبان رد کرده است. همزمان، دولت پاکستان با اشاره به وخامت اوضاع امنیتی، بر ادامه مبارزه با تروریسم در ایالت خیبر پختونخوا و سراسر منطقه تأکید کرده است.
به گزارش جماران، به نوشته اسپوتنیک، این وزیر پاکستانی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در حال حاضر، بیش از ۲۰ هزار شبه‌نظامی همچنان در خاک افغانستان حضور دارند که حدود ۶ هزار نفر از آنها عضو تحریک طالبان پاکستان هستند. آنها از پناهگاه‌های امن استفاده می‌کنند و در آنجا آموزش نظامی می‌بینند.»
اسلام‌آباد هیات حاکمه طالبان افغانستان را متهم می‌کند که به گروه‌های مسلح ضدپاکستانی به‌ویژه تحریک طالبان پاکستان، اجازه فعالیت از خاک افغانستان می‌دهد؛ اتهامی که طالبان رد کرده و می‌گوید بر گفت‌وگو و دیپلماسی تأکید دارد. این اختلاف‌ها همچنان روابط دو طرف را پرتنش نگه داشته است.
ترار گفت اسلام‌آباد مصمم است افراط‌گرایی و تروریسم را در کشور همسایه ریشه‌کن کند. وی تاکید کرد که مبارزه با تروریسم در ایالت «خیبر پختونخوا» در نزدیکی مرز افغانستان با قاطعیت فراوان ادامه خواهد یافت.
این وزیر همچنین برکناری مقام‌های ایالت خیبر پختونخوا از قدرت را گامی مثبت توصیف کرد. به گفته او، مردم محلی خواهان ریشه‌کن کردن تروریسم و افراط‌گرایی هستند. ترار ابراز اطمینان کرد که تغییرات در مدیریت محلی به کشور اجازه خواهد داد با تهدید تروریسم موثرتر مقابله کند.
در ۱۱ اکتبر، دولت پاکستان حکومت ایالت خیبر پختونخوا را برکنار و استاندار این ایالت را که نماینده حزب مخالف تحریک انصاف پاکستان بود، بازداشت کرد. دولت اعلام کرد که این تصمیم به دلیل وخامت اوضاع امنیتی و ناکامی حکومت ایالتی در مبارزه با شبه‌نظامیان اتخاذ شده است.
ترار گفت دولت فدرال پاکستان مصمم است به تروریسم، هم در داخل کشور و هم در سراسر منطقه پایان دهد. وی افزود که ملت‌های منطقه شایسته صلح، رفاه و امنیت هستند.
این وزیر همچنین خاطرنشان کرد که پاکستان با ایفای نقش میانجی در فرایندهای صلح منطقه‌ای در موارد متعدد، پایبندی خود به صلح را اثبات کرده است.
جاده‌ای که طالبان آن را با هزینه میلیون‌دلاری تا چند ده‌متری مرز چین رسانده‌اند، نتوانسته یخ روابط کابل–پکن را آب کند؛ چین همچنان مرز را بسته نگه داشته و تأکید دارد که تا زمان رفع نگرانی‌های امنیتی، هیچ تغییری در وضعیت گذرگاه واخان رخ نخواهد داد.
به گزارش ایراف، به نقل از رادیو آزادی، مراسم افتتاح جاده‌ای که طالبان در ۴ اکتبر در منطقهٔ واخان تکمیل کرده‌اند، با بی‌اعتنایی کامل چین مواجه شد.
پکن نه‌تنها هیچ مقام رسمی به این مراسم نفرستاد، بلکه حتی به‌صورت دیپلماتیک نیز این رویداد را تأیید نکرد.
تصاویر منتشرشده نشان می‌دهد که مرز چین همچنان بسته است و سیم‌خاردار، دوربین‌های نظارتی و سنگرهای تیربار در سوی چینی مرز پابرجاست.
این رسانه در ادامه می‌نویسد که تصاویر ماهواره‌ای ۱۱ اکتبر نیز تأیید می‌کند جادهٔ تازه‌ساخته‌شده طالبان تا چند ده‌متری مرز چین امتداد یافته است.
با این حال، ژو یونگ‌بیاو، مدیر مرکز مطالعات افغانستان در دانشگاه لانژو چین، در یک گفت‌وگوی رسانه‌ای تأکید کرده است که احتمال بازشدن گذرگاه واخان «بسیار ناچیز» است.
او گفته است: «افغانستان اقتصاد کوچکی دارد و ارزش اقتصادی آن برای چین ناچیز است. در مقابل، هزینه‌های امنیتی و مالی بازکردن مسیر بسیار سنگین خواهد بود.»
رادیو آزادی در گزارش خود یادآور می‌شود که نگرانی اصلی پکن نه اقتصاد، بلکه امنیت است.
طبق گزارش سازمان ملل در سال ۲۰۲۶، گروه «جنبش اسلامی ترکستان شرقی» (ETIM) — یک گروه تندرو که چین آن را تهدیدی جدی برای امنیت سین‌کیانگ می‌داند — در بدخشان فعال است.
ژو یونگ‌بیاو در گفت‌وگوی رسانه‌ای خود تصریح کرده است: «طالبان تقریباً به هیچ‌یک از خواسته‌های چین درباره نحوه برخورد با ETIM عمل نکرده است… در نتیجه، بعید است چین در آینده نزدیک امتیاز بیشتری بدهد.»
رادیو آزادی همچنین به تحلیل‌های منتشرشده در رسانه‌های چینی اشاره می‌کند.
یک تحلیل‌گر در پلتفرم «سوهو» با اشاره به شرایط سخت جغرافیایی واخان و تهدیدهای امنیتی نوشته است: «صریح بگویم، چیزی که چین در انتظار آن است یک جاده نیست، بلکه یک پاسخ است — آیا طالبان واقعاً می‌توانند قلمرو خود را کنترل کنند؟ آیا اردوگاه‌های آموزشی تروریستی هنوز فعال‌اند؟ آیا خطر نفوذ از مرز کنترل شده است؟… تا زمانی که این مسائل حل نشوند، سیم‌خاردار برداشته نخواهد شد.»
رادیو آزادی در بخش دیگری از گزارش خود به هزینه ساخت جاده اشاره می‌کند و می‌نویسد که این مسیر با هزینه ۵.۶ میلیون دلار و توسط مهندسان افغان ساخته شده است.
طالبان این پروژه را نشانه‌ای از توانایی خود در توسعه زیرساخت‌ها معرفی می‌کند، اما کارشناسانی که با این رسانه گفت‌وگو کرده‌اند، از جمله احسان‌الله عمرخیل، پژوهشگر افغانستان در مالزی، معتقدند این جاده «بیشتر نمادین» است تا یک مسیر واقعی برای تجارت.
او در گفت‌وگو با رادیو آزادی گفته است: «در شرایط فعلی، هزینه‌ها برای چین بسیار بیشتر از فرصت‌هاست.»
این رسانه همچنین به امیدهای مردم محلی اشاره می‌کند. «یار محمد»، راهنمای محلی، در گفت‌وگو با رادیو آزادی گفته است: «برای مردم واخان این جاده فقط یک پروژهٔ حمل‌ونقل نیست؛ امیدی است برای کاهش انزوا و بهبود زندگی.»
با این حال، گزارش در جمع‌بندی خود تأکید می‌کند که تا زمانی که پکن از امنیت مرز مطمئن نشود، جادهٔ طالبان همچنان یک «بن‌بست» خواهد بود.
دیده‌بان حقوق بشر به فرانسه درباره خطر بازگرداندن پناهجویان افغان هشدار داد
دیده‌بان حقوق بشر به فرانسه درباره خطرهای همکاری با طالبان برای اخراج پناهجویان به افغانستان هشدار داد.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، فرشته عباسی، پژوهشگر بخش افغانستان در دیده‌بان حقوق‌بشر گفته است که این اقدام می‌تواند پناهجویان افغانستان را در معرض آزار و تعقیب، شکنجه و دیگر موارد جدی نقض حقوق بشر قرار دهد.
عباسی گفت که فرانسه گفت‌وگوهای فنی با طالبان برای بازگرداندن مهاجران افغانستان را تأیید کرده است. او این اقدام را تغییری خطرناک در سیاست مهاجرتی فرانسه دانست و گفت که چنین تصمیمی با تعهدات بین‌المللی این کشور در زمینه حقوق بشر مغایرت دارد.
وزارت خارجه فرانسه پیش از این اعلام کرده بود که برای اخراج شهروندان افغان که اقامت قانونی ندارند و تهدیدی برای امنیت این کشور شناخته می‌شوند، گفت‌وگوهایی را با طالبان آغاز کرده است.
این پژوهشگر دیده‌بان حقوق بشر گفت که شواهدی از بازداشت و شکنجه افغان‌هایی وجود دارد که به‌اجبار به افغانستان بازگردانده شده‌اند.
او از فرانسه به دلیل آغاز گفت‌وگو با طالبان انتقاد کرد و گفت که این گروه همچنان به سرکوب شهروندان و نقض گسترده حقوق بشر ادامه می‌دهد.
او از فرانسه خواسته است برنامه‌های اخراج اجباری افغان‌ها را متوقف کند.
فرانسه در حالی گفت‌وگو با طالبان را برای اخراج مهاجران افغان آغاز کرده که از زمان بازگشت این گروه به قدرت در سال ۱۴۰۰، روابط دیپلوماتیک خود را با کابل قطع کرده است.
فرانسه تنها کشور اروپایی نیست که برای اخراج مهاجران افغان با طالبان وارد گفت‌وگو شده است. آلمان در سال ۲۰۲۴ اخراج شهروندان افغان دارای سابقه جرمی را از سر گرفت و در سال ۲۰۲۵ نیز ۸۱ نفر دیگر را به افغانستان بازگرداند.
اتریش نیز اخراج مهاجران افغان را آغاز کرده است. در سرطان سال جاری، نمایندگان ۱۵ کشور عضو اتحادیه اروپا در بروکسل با هیئتی از طالبان درباره بازگرداندن مهاجران گفت‌وگو کردند.
تلاش کشورهای اروپایی برای اخراج مهاجران در حالی افزایش یافته که مهاجرت به یکی از موضوعات اصلی رقابت‌های سیاسی در اروپا تبدیل شده است. در فرانسه، با نزدیک‌شدن انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۷، احزاب راست افراطی خواستار محدود شدن مهاجرت و افزایش اخراج مهاجران شده‌اند. این فشارها بر سیاست‌های مهاجرتی حکومت‌ها نیز تأثیر گذاشته است.
با این حال، نهادهای حقوق بشری هشدار می‌دهند که بازگرداندن اجباری افغان‌ها به کشوری که طالبان بر آن حکومت می‌کند، می‌تواند جان و امنیت آنان را به خطر بیندازد.
پیش بینی و آینده- سوءاستفاده طالبان از هراس اروپایی‌ها از مهاجران
الیان پلتیر و جیم تانکرزلی، گزارش‌گران روزنامه نیویورک‌تایمز در کابل و برلین درباره سو استفاده طالبان از ترس اروپایی‌ها از مهاجران به نفع خود نوشته‌اند. به عقیده این روزنامه‌نگاران؛ کشورهای اروپایی که دولت طالبان را به دلیل سابقه حقوق بشری‌اش محکوم می‌کنند، در عین حال خواهان کمک‌های طالبان برای بازگرداندن پناهندگان افغان به کشور خودشان هستند.
به گزارش سرویس ترجمه شفقنا از روزنامه نیویورک‌تایمز؛ دولت‌های اروپایی مدت‌هاست که- به‌خصوص به خاطر محدودیت‌های شدید طالبان بر زنان و دختران- از آنها دوری می‌کنند. اما به دلیل فشارهایی که روی دولت‌ها برای سخت‌گیری بیشتر در مورد مهاجرت وجود دارد، همین دولت‌ها پناهندگان را به افغانستان دیپورت می‌کنند و حتی در ماه‌های اخیر با دولت طالبان برای امکان‌پذیر کردن اخراج‌ها و دیپورت‌های بیشتر مذاکره نیز کرده‌اند.
[به عنوان مثال] در نشستی که در اواخر ژوئن در بروکسل برگزار شد، بیش از ۲۰ مقام اروپایی با پنج نماینده طالبان برای بحث در مورد اخراج‌ها و دیپورت‌ها دیدار کردند و با این اتفاق تابوی مذاکره با این گروه را در اتحادیه اروپا شکستند.
به گفته شرکت‌کنندگان و مقاماتی که در مورد این نشست اطلاع داشتند، اروپایی‌ها در این دیدار هرگز به نقض حقوق بشر توسط طالبان اشاره نکردند!
افغانستان سال‌هاست که یکی از منابع اصلی مهاجران غیرقانونی به اروپا بوده- و دولت‌های اروپایی حاضر در نشست و مذاکره با طالبان اصرار دارند که این مذاکرات صرفاً فنی و محدود به اخراج مهارجران بوده است. با این حال بسیاری از گروه‌های حقوق بشری می‌گویند که این مذاکرات درباره اخراج‌ها و دیپورت‌ها خطراتی را که افغان‌ها در خانه با آنها مواجه‌اند، نادیده میگیرد!
یکی از محققین افغانستانی دیده‌بان حقوق بشر در این زمینه می‌گوید که «اتحادیه اروپا وقتی با طالبان برای اخراج افغان‌ها همکاری می‌کند، بی‌تردید نخواهد توانست سرکوب سیستماتیک طالبان را به طور موثقی محکوم کند».
شناسایی کامل و به رسمیت شناختن دیپلماتیک طالبان همچنان یک تابو به شمار می‌آید. در واقع روسیه تنها کشور دنیاست که رسماً این گروه را به رسمیت شناخته است.
طالبان، اما در حالی که نزدیک به پنج سال است به قدرت بازگشته، تعامل پایدار در مورد دیپورت پناهندگان افغان را دروازه‌ای برای پذیرش و شناسایی حکومت خود می‌داند- و البته در این میان برخی از دیپلمات‌های اروپایی بر این باورند که این گروه در این زمینه حق دارد و درست می‌گوید.
آلمان به مقامات طالبان اجازه داده تا در نمایندگی‌های دیپلماتیک افغانستان در برلین و بن فعالیت کنند- که این کار از نگاه مقامات آلمانی به مثابه شناسایی عملی طالبان به عنوان دولت مشروع توصیف می‌شود. در این بین فرانسه نیز در حال بررسی انجام اقدامی مشابه در پاریس است. نکته مهم اینکه چندی پیش در ماه ژوئن نمایندگان ۱۵ کشور دیگر اروپایی نیز در بروکسل با هیئتی از طالبان دیدار کردند.
[در سوی دیگر ماجرا] طالبان نیز دارند اهداف و منافع خود را دنبال می‌کنند و به نوعی در حال اعمال نفوذ خود هستند. آنها از دولت‌های اروپایی درخواست همکاری و حمایت مالی بیشتر برای ادغام مجدد افغان‌های اخراج‌شده کرده‌اند. آنها همچنین خواهان کمک‌های اقتصادی گسترده‌تر هستند- و این در حالی است که این نوع کمک‌های مالی برای دولت‌های اروپایی که کمک‌های خود به افغانستان را به کمک‌های بشردوستانه محدود کرده‌اند، یک خط قرمز پررنگ به شمار می‌رود. به خصوص که از نگاه اروپایی‌ها ارائه کمک‌های توسعه‌ای به افغانستان در نهایت به تأمین مالی دولت طالبان و تثبیت بیشتر حکومت آنها منجر خواهد شد و این هم می‌تواند به نفع مقاماتی تمام شود که تحت تحریم‌های بین‌المللی هستند.
اتحادیه اروپا: محدودیت‌های زنان مانع عادی‌سازی روابط با کابل است
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «توماس فریلیسن»، نماینده ویژه اتحادیه اروپا برای افغانستان، در جریان سفر سه‌روزه خود به کابل، 20 تا 22 مهر، با نمایندگان بلندپایه هیئت حاکمه افغانستان، مقام‌های دیپلماتیک مقیم کابل، از جمله نمایندگان سازمان ملل و سازمان همکاری اسلامی و همچنین فعالان جامعه مدنی افغانستان دیدار و گفتگو کرد.
بر اساس اطلاعیه منتشر شده توسط اتحادیه اروپا، وضعیت حقوق بشر در افغانستان در تمامی این گفتگوها به‌طور برجسته مورد بحث قرار گرفت. فریلیسن در دیدار با نمایندگان نهادهای جامعه مدنی زنان افغان، درباره تأثیر محدودیت‌های وضع شده بر زندگی زنان و چگونگی مقابله آنان با مشکلات ناشی از این محدودیت‌ها گفتگو کرد.
وی در گفتگو با مقام‌های کابل نیز درباره محدودیت‌های وضع شده بر زنان و دختران ابراز نگرانی کرد و تأکید نمود این محدودیت‌ها یکی از موانع عمده در مسیر عادی‌سازی روابط به شمار می‌روند.
نگرانی درباره امنیت و فعالیت گروه‌های تروریستی
بر اساس این اطلاعیه، وضعیت امنیتی افغانستان و منطقه نیز از دیگر موضوعات مورد بحث در این دیدارها بود. در این گفتگوها به بهبود عمومی وضعیت امنیتی افغانستان اشاره شد؛ با این حال، نماینده ویژه اتحادیه اروپا مدعی حضور و فعالیت‌های فرامرزی گروه‌های تروریستی، از جمله شاخه خراسان داعش در افغانستان شد و دراین‌باره ابراز نگرانی کرد.
وی همچنین هشدار داد فعالیت این گروه‌ها می‌تواند امنیت منطقه و حتی کشورهای فرامنطقه‌ای را تهدید کند. فریلیسن همچنین تأکید کرد مقام‌های حاکم افغانستان باید به تعهدات خود مبنی بر جلوگیری از استفاده از خاک افغانستان علیه امنیت سایر کشورها عمل کنند.
نماینده ویژه اتحادیه اروپا از تلاش‌های مقام‌های حاکم بر افغانستان در زمینه مبارزه با مواد مخدر نیز استقبال کرد، اما در عین حال مدعی افزایش دوباره کشت خشخاش در افغانستان شد. وی همچنین بر ضرورت ایجاد فرصت‌های معیشتی جایگزین و پایدار برای کشاورزان آسیب‌دیده تأکید کرد و افزود اتحادیه اروپا پیش‌تر در این زمینه کمک‌هایی ارائه کرده است.
تأکید بر گفتگو میان کابل و اسلام‌آباد
فریلیسن در گفتگو با نمایندگان کشورهای منطقه بر ضرورت ازسرگیری گفتگوها میان افغانستان و پاکستان، برای رسیدگی به نگرانی‌های امنیتی دو طرف تأکید کرد. وی همچنین بر اهمیت کاهش تنش‌ها و حفاظت از غیرنظامیان و زیرساخت‌های غیرنظامی تأکید نمود.
اتحادیه اروپا از تلاش‌های میانجی‌گرانه کشورهای منطقه و شرکای بین‌المللی و همچنین نقش سازمان همکاری اسلامی در تأمین صلح و ثبات استقبال کرد. نماینده ویژه این اتحادیه از تلاش‌های جاری برای گسترش اتصال منطقه‌ای نیز قدردانی کرد و بر تأثیرات مثبت آن بر توسعه اقتصادی منطقه و رفاه مردم افغانستان تأکید نمود.
روند دوحه و کمک‌های اتحادیه اروپا
فریلیسن بار دیگر بر حمایت اتحادیه اروپا از روند دوحه، به رهبری سازمان ملل برای تعامل بین‌المللی با افغانستان تأکید کرد و گفت پیشرفت در این روند و فراهم شدن زمینه ادغام مجدد افغانستان در جامعه بین‌المللی، مستلزم هماهنگی و همسویی جامعه بین‌المللی و مشارکت سازنده مقام‌های حاکم بر افغانستان است.
وی همچنین تأکید کرد پیشرفت در این مسیر به اجرای تعهدات بین‌المللی افغانستان بستگی دارد و بر اهمیت حکومت‌داری فراگیر تأکید ورزید.
اطلاعیه افزود در این سفر ادامه کمک‌های اتحادیه اروپا به مردم افغانستان نیز مورد بحث قرار گرفت و تأکید شد این کمک‌ها بر اساس اصول مشخصی ارائه می‌شوند که بر اساس آن، زنان نه‌تنها از دریافت‌کنندگان اصلی کمک‌ها هستند، بلکه در رساندن این کمک‌ها نیز مشارکت دارند.
در پایان، نماینده ویژه اتحادیه اروپا اعلام کرد تعامل خود با افغانستان را بر اساس اصول مشخص، اقدامات عملی و توجه به نیازهای مردم این کشور ادامه خواهد داد.
به گزارش ایراف، به نقل از رسانه های پاکستانی، گزارش‌های امنیتی حاکی است که طالبان افغانستان در ماه سپتامبر دست‌کم ۲۳ مورد نفوذ پهپادی به حریم هوایی پاکستان انجام داده‌اند؛ رخدادی که با واکنش پدافندی ارتش پاکستان و ارسال یادداشت اعتراضی دیپلماتیک از سوی وزارت خارجه این کشور همراه شد.
اسلام‌آباد این اقدامات را «تحریک‌آمیز» خوانده و نسبت به پیامدهای آن هشدار داده است.
این پهپادهای انتحاری بال‌ثابت، عمدتاً با استفاده از چاپگرهای سه‌بعدی، نرم‌افزارهای متن‌باز مسیریابی خودکار و موتورهای تک‌پیستونی کوچک ساخته می‌شوند؛ قطعاتی که به‌سادگی از طریق پلتفرم‌های تجارت الکترونیک نظیر علی‌بابا قابل تهیه است.
هرچند توان حمل نیم تا یک کیلوگرم مواد منفجره، کارایی نظامی این پرنده‌ها را محدود می‌کند، اما پرواز در ارتفاع پایین و دشواری شناسایی اولیه، آنها را به تهدیدی جدی برای زیرساخت‌های حساس و امنیت روانی شهروندان پاکستانی بدل کرده است.
کارشناسان نظامی معتقدند که این حملات پهپادی، پاسخی تلافی‌جویانه طالبان افغانستان به برتری هوایی پاکستان محسوب می‌شود.
به باور آنان، طالبان افغانستان و طالبان محلی پاکستان به دلیل ریشه‌های مشترک در مدارس دینی و آموزه‌های یکسان، عملاً ساختار و ایدئولوژی واحدی دارند و اقدام اخیر کابل، بخشی از راهبرد فشار متقابل علیه اسلام‌آباد است.
تنش‌های مرزی میان دو کشور از حدود یک سال پیش و پس از حملات هوایی پاکستان به مواضع تحریک طالبان پاکستان شدت گرفت و اکنون با ورود پهپادهای انتحاری طالبان افغانستان، این درگیری‌ها به سطحی نزدیک به «جنگ تمام‌عیار» رسیده است.
تحلیلگران هشدار می‌دهند که تداوم این روند می‌تواند امنیت منطقه‌ای را بیش از پیش متزلزل کرده و زمینه‌ساز درگیری‌های گسترده‌تر میان دو همسایه شود.
کارشناس مسائل افغانستان با تاکید بر اینکه پاکستان و افغانستان هیچ وقت به توافق با هم نخواهند رسید، گفت: به نظر می‌رسد با توجه به موقعیتی که طالبان در افغانستان به دست آورده، گروهی از پشتون‌ها که در پاکستان هستند به خود اجازه می‌دهند تا در این منطقه دست به عملیات‌های مختلف بزنند که طبیعی است پاکستان از حریم خود دفاع می‌کند.
به گزارش ایسنا، تشدید تنش‌ها و درگیری میان پاکستان و طالبان افغانستان موضوع تازه‌ای نیست، از مدت‌ها پیش و هر از گاهی به دلایل مختلف شاهد چالش‌های جدی و حملات شدید این دو نسبت به یکدیگر بوده‌ایم.
در حال حاضر نزدیک یک ماه است که این زد و خورد میان اسلام آباد و کابل به یک مساله جدی در این منطقه منجر شده و هر کدام از طرفین یکدیگر را متهم می‌کنند. اسلام آباد معتقد است که هیات حاکمه افغانستان به گروه‌های مسلح ضد پاکستانی به ویژه تحریک طالبان پاکستان، اجازه فعالیت از خاک افغانستان را می‌دهد، این در حالی است که طالبان این اتهامات را رد می‌کند و بر حل اختلافات از طریق گفت‌وگو و دیپلماسی معتقد است اما همچنان سایه جنگ و تنش برای هر دو طرف سنگینی می‌کند.
«علی رستمی» کارشناس مسائل افغانستان در گفت‌وگو با ایسنا در تحلیل خود از تشدید تنش‌ها میان پاکستان و حکومت طالبان افغانستان اظهار کرد: از زمانی که طالبان روی کار آمد و در واقع افغانستان را تصرف کرد، گروهی از پشتون‌ها که در پاکستان و هم مرز با افغانستان هستند به این فکر افتادند که می‌توانند از این وضعیت استفاده کرده و خود را با افغانستان همراه کنند و در واقع به افغانستان بپیوندند.
وی تصریح کرد: این مساله
علاوه بر فراهم آوردن اختلافات میان اسلام آباد و کابل، موجبات یک نارضایتی دائمی
در پاکستان را فراهم کرد، لذا به نظر می‌رسد با وجود گذشت زمان و موقعیتی که طالبان
در افغانستان به دست آورده و ظاهرا به مرحله‌ای از ثبات رسیده، آن گروهی که در
پاکستان هستند به خود اجازه می‌دهند تا در این منطقه دست به عملیات‌های مختلف زده،
یا در صدد جدا کردن آن بخش به عنوان طالبان هستند تا به افغانستان ملحق شوند.
این کارشناس مسائل
افغانستان همچنین بیان کرد: بنابراین با توجه به شرایطی که درون پاکستان به وجود
آمده، گروه دیگری از مخالفان از این فرصت استفاده کردند تا بتوانند دولت پاکستان را
تضعیف کنند، لذا منطقی است که پاکستان می‌داند از کجا ضربه می‌خورد، و در مقاطع
مختلف به مناطق مرزی افغانستان و مرز میان دو کشور حمله می‌کند تا از ورود طالبان و
یا کمک آنها به پشتون‌های پاکستان جلوگیری کند.
رستمی خاطرنشان
کرد: تا زمانی که این موقعیت وجود دارد آن دسته از طالبان که در پاکستان حضور
دارند سعی می‌کنند به نفع افغانستان اقداماتی را انجام دهند، در هر صورت جنگ میان
افغانستان و پاکستان گاه گاهی اتفاق خواهد افتاد و تا زمان طولانی ادامه می‌یابد،
چون پاکستان از حریم خودش دفاع می‌کند و پشتون‌ها در پاکستان هم سعی‌می‌کنند از این
جریان سوء استفاده کنند.
وی در پاسخ به این
سوال که طرفداران عمران خان در پاکستان اعتراضات جدی را در شهرهای مختلف از جمله
خیرپختونخوا ایجاد کرده‌اند، گفت: این مساله نیز برای پاکستان چالش جدی را در کنار
سایر تحولات ایجاد می‌کند. هر چند این دو مساله از یکدیگر جدا هستند. عمران خان
زمانی در حاکمیت حضور داشت اکنون از طرف دولت فعلی زندانی شده است، طرفداران او سعی
دارند مساله را به سمتی ببرند تا در پاکستان ضمن آزاد کردن عمران خان، حزب او از
آزادی بیشتری برخوردار شود، از طرف دیگر آن‌هایی که در افغانستان هستند در تلاش
برای سوء استفاده از اختلافات درون پاکستان هستند تا طالبان را در این بخش پاکستان
تقویت کنند، اما به طور کلی این دو موضوع اهدف کاملا متفاوتی دارند.
این کارشناس مسائل افغانستان همچنین در پاسخ به این سوال که اختلافات کابل و اسلام‌آباد علت بی‌نتیجه ماندن گفت‌وگوها در نشست اخیر کشورهای همسایه افغانستان که خواستار حکومت ائتلافی هستند، اعلام شده است، آیا با این وجود امکان رسیدن به تفاهم پایدار میان این دو کشور وجود دارد؟ اظهار کرد: یکی از بزرگ‌ترین اشتباهات پاکستان این بود که حکومت سابق افغانستان را تحت فشار قرار داد، طالبان را سر کار آورد و فکر می‌کرد طالبان می‌تواند حیات خلوت برای آنها در زمان منازعه میان هند و پاکستان ایجاد کند، در حالی که عکس این قضیه اتفاق افتاد و اکنون پاکستان در موقعیتی قرار گرفته که می‌بیند پشتون‌ها در پاکستان می‌خواهند موقعیتی مشابه افغانستان را پیدا کند.
وی با تاکید بر اینکه پاکستان و افغانستان هیچ وقت به توافق با هم نخواهند رسید، گفت: در همین چند روز اخیر حتی طالبان فعالیت رادیو بی بی سی به زبان افغانستانی را ممنوع کرد، این مساله تضادهای درونی افغانستان را نشان می‌دهد، زیرا زمانی که طالبان قدرت را در افغانستان به دست گرفت، قرار بود از تمام نیروها استفاده کند؛ اما در عمل این اجازه را در طی زمان نداد و این قضیه تا به امروز ادامه پیدا کرده است.
در چارچوب ریاست روسیه بر سازمان پیمان امنیت جمعی، امروز نشستی مهم در مسکو برگزار خواهد شد که محور اصلی آن بررسی تهدیدهای ناشی از افغانستان و چالش‌های امنیتی آسیای مرکزی است.
به گزارش ایراف، این اجلاس با حضور مقامات ارشد کشورهای عضو، کارشناسان برجسته و نمایندگان سازمان‌های منطقه‌ای برگزار می‌شود و قرار است وزیر خارجه روسیه نیز در آن سخنرانی کند.
این نشست در شرایطی برگزار می‌شود که تحولات افغانستان و افزایش فعالیت گروه‌های تروریستی و شبکه‌های قاچاق مواد مخدر نگرانی‌های جدی برای امنیت منطقه ایجاد کرده است.
برخی ناظران معتقدند آسیای مرکزی بیش از هر زمان دیگری در معرض تهدیدهای ناشی از بی‌ثباتی افغانستان قرار دارد و هماهنگی میان سازمان‌های منطقه‌ای برای مقابله با این چالش‌ها ضروری است.
در این اجلاس علاوه بر موضوع افغانستان، مسائل مرتبط با امنیت انرژی، امنیت غذایی و امنیت اطلاعاتی نیز مورد بحث قرار خواهد گرفت.
همچنین قرار است نقشه راه همکاری‌های سه‌جانبه میان سازمان پیمان امنیت جمعی، سازمان همکاری شانگهای و کشورهای مستقل مشترک‌المنافع مرور و تقویت شود.
برگزاری این نشست نشان‌دهنده تلاش روسیه برای ایجاد معماری امنیتی تازه در اوراسیا و تقویت نقش سازمان‌های منطقه‌ای در مدیریت بحران‌های امنیتی است؛ موضوعی که می‌تواند آینده همکاری‌های امنیتی در آسیای مرکزی را شکل دهد.
به گزارش ایراف، در جریان سفر رسمی نورجلال جلالی به مسکو، دو طرف درباره تقویت نظام درمانی افغانستان، واردات دارو و واکسن، تجهیز مراکز درمانی، ظرفیت‌سازی برای کارکنان پزشکی و انتقال فناوری‌های نوین پزشکی گفت‌وگو کردند.
جلالی در این نشست نیازها و اولویت‌های بخش بهداشت افغانستان را تشریح کرد و از روسیه خواست برای بهبود کیفیت خدمات درمانی، آموزش کادرهای مسلکی و ایجاد امکانات مدرن پزشکی همکاری کند.
میخائیل موراشکو، وزیر بهداشت روسیه، در این دیدار تأکید کرد که مسکو آماده است در زمینه‌های مختلف از جمله ظرفیت‌سازی، انتقال تکنولوژی و توسعه خدمات درمانی با افغانستان همکاری کند.
وی همچنین بر اهمیت هماهنگی میان نهادهای مرتبط دو کشور برای استمرار و گسترش همکاری‌های مشترک تأکید نمود.
بخش بهداشت افغانستان پس از بازگشت طالبان به قدرت و کاهش کمک‌های خارجی با مشکلات جدی روبه‌رو شده است.
کمبود دارو، تجهیزات پیشرفته و نیروی متخصص، به‌ویژه پزشکان زن، از چالش‌های اصلی این بخش محسوب می‌شود.
طالبان سال گذشته واردات دارو از پاکستان را ممنوع کردند که این تصمیم باعث افزایش قیمت دارو شد، در حالی که داروهای پاکستانی همچنان از مسیرهای قاچاق وارد می‌شود.
در همین حال، شرکت داروسازی روسی «فارماسینتز» وعده داده بود پس از توافق با وزارت بهداشت طالبان، عرضه دارو به افغانستان را آغاز کند.
به گزارش تسنیم، «ندامحمد ندیم»، وزیر تحصیلات عالی هیئت حاکمه افغانستان، مخالفان کابل را متهم کرد که برای کسب امتیاز، خواستار تداوم جنگ و بی‌ثباتی در افغانستان هستند.
وی در یک فایل صوتی، گفت: برخی افراد می‌خواهند مردم افغانستان همچنان درگیر آوارگی، جنگ، اختلاف و وابستگی به دیگران باشند.
ندیم که اخیراً به ولایت‌های قندهار و هلمند در جنوب افغانستان سفر کرده است، در بخشی از سخنانش از «هبت‌الله آخندزاده»، رهبر طالبان، تمجید کرد و اظهار داشت که وی ضمن گذشت از اشتباهات مردم، سخت‌گیری ندارد.
وزیر تحصیلات عالی هئیت حاکمه افغانستان همچنین با اشاره به حمله اخیر در شهرستان «کامدیش» ولایت «نورستان»، مهاجمان را «فریب‌خورده» خواند و مسئولیت این حمله را به پاکستان، نسبت داد.
وی در ادامه، حاکمیت کنونی افغانستان را «اسلامی» اعلام کرد و بر ضرورت اطاعت از ملاهبت الله رهبر این گروه تأکید کرد.
اظهارات ندیم در حالی مطرح می‌شود که در هفته‌های اخیر، شهرستان کامدیش نورستان شاهد درگیری میان نیروهای طالبان و مخالفان کابل بوده است. مقامات هیئت حاکمه افغانستان مدعی شدند که مخالفان مسلح با حمایت پاکستان وارد این شهرستان شده‌اند.
سیاست مهاجرتی ترامپ؛ ۳۰ مهاجر افغان از آمریکا اخراج می‌شوند
رئیس سازمان «افغان‌ایوک» اعلام کرده است که حدود ۳۰ شهروند افغان بازداشت‌شده در ایالت پنسیلوانیا به یک مرکز دیگر در لوئیزیانا منتقل شده‌اند و قرار است در اوایل ماه نوامبر از آمریکا اخراج شوند؛ ادعایی که هنوز از سوی نهادهای رسمی مهاجرتی ایالات متحده تأیید نشده و جزئیات پرونده این افراد نیز روشن نیست.
به گزارش ایراف، شاون ون‌دایور، رئیس سازمان افغان‌ایوک، ناوقت پنجشنبه ۲۳ مهر در صفحه ایکس خود اعلام کرد که حدود ۳۰ شهروند افغانستان که در یک مرکز بازداشت ادارۀ مهاجرت و گمرک آمریکا (ICE) در ایالت پنسیلوانیا نگهداری می‌شوند، به لوئیزیانا منتقل شده‌اند و گفته شده که در اوایل ماه نوامبر اخراج خواهند شد.
به‌گفته او، این افراد در بازداشت مهاجرتی قرار دارند، اما ادارۀ مهاجرت و گمرک آمریکا و وزارت امنیت داخلی ایالات متحده تاکنون هیچ تأییدیه رسمی دربارۀ انتقال یا اخراج آنان منتشر نکرده‌اند.
همچنین سازمان افغان‌ایوک توضیح نداده که این افراد به چه دلایلی بازداشت شده‌اند و روند حقوقی پرونده آنان در چه مرحله‌ای قرار دارد.
پیشینه موارد مشابه
در ماه‌های گذشته گزارش‌هایی درباره اخراج‌های بحث‌برانگیز شهروندان افغانستان از آمریکا منتشر شده بود.
شبکه سی‌بی‌اس نیوز در ماه آگوست با استناد به اسناد دولتی گزارش داد که شماری از افغان‌ها همراه با اتباع چند کشور دیگر به کشورهای آفریقایی منتقل شده‌اند؛ کشورهایی که محل اصلی تابعیت آنان نبوده است.
همچنین در ماه سپتامبر، نذیره حاجی‌زاده، زن ۴۷ ساله افغان و دارنده اقامت دایمی قانونی آمریکا، پس از صدور حکم اخراج از این کشور خارج شد.
وزارت دادگستری آمریکا او را متهم کرده بود که از طرح اعضای خانواده‌اش برای انجام یک حملۀ الهام‌گرفته از داعش در روز انتخابات ۲۰۲۴ حمایت کرده است.
حاجی‌زاده پذیرفته بود که طبق قوانین آمریکا در زمرۀ «تروریستان خارجی» قرار میگیرد و از اعتراض به حکم اخراج خود صرف‌نظر کرده بود.
نبود آمار رسمی از اخراج افغان‌ها در سال ۲۰۲۶
با وجود افزایش گزارش‌های پراکنده، هنوز آمار مشخصی از شمار شهروندان افغانستان که در سال ۲۰۲۶ از آمریکا اخراج شده‌اند، منتشر نشده است.
روز جهانی محو فقر؛ ۶۴.۹ درصد جمعیت افغانستان در فقر چندبعدی
برنامه توسعه سازمان ملل متحد می‌گوید که شمار افرادی که در فقر چندبعدی زندگی می‌کنند، برای نخستین‌بار از زمان راه‌اندازی شاخص جهانی فقر چندبعدی در سال ۲۰۱۰ افزایش یافته است. همزمان، آمارهای این شاخص نشان می‌دهد که حدود ۶۴.۹ درصد جمعیت افغانستان در فقر چندبعدی به‌سر می‌برند.
به گزارش شفقنا افغانستان؛ ۱۷ اکتبر مصادف با روز جهانی محو فقر است. هدف از نام‌گذاری این روز، افزایش آگاهی درباره مشکلات افراد محروم و تقویت تلاش‌ها برای ریشه‌کن‌کردن فقر است.
سازمان ملل متحد شعار امسال روز جهانی محو فقر را «مسکن امن برای همه» تعیین کرده است.
بر اساس گزارش شاخص جهانی فقر چندبعدی، نزدیک به ۱.۲ میلیارد نفر در فقر شدید به‌سر می‌برند.
برنامه توسعه سازمان ملل متحد امروز با نشر این شاخص اعلام کرد که شمار افراد فقیر در مقایسه با گزارش سال ۲۰۲۵ افزایش یافته است؛ گزارشی که شمار افراد فقیر در جهان را حدود ۱.۱۵ میلیارد نفر اعلام کرده بود. افزون بر این، نزدیک به ۹۵۲ میلیون نفر دیگر در معرض خطر فقر قرار دارند.
بر اساس این گزارش، بیش از نیمی از افراد گرفتار فقر چندبعدی، معادل ۵۱.۵ درصد یا حدود ۶۱۷ میلیون نفر، کودکان زیر ۱۸ سال هستند. تقریباً از هر سه کودک در جهان، یک کودک با فقر چندبعدی مواجه است؛ در حالی که این نسبت در میان بزرگ‌سالان، یک نفر از هر هفت نفر است.
آمارهای سازمان ملل نشان می‌دهد که آفریقا بیشترین شمار کودکان فقیر را در میان مناطق جهان دارد؛ به‌گونه‌ای که حدود ۳۵۵ میلیون کودک در این منطقه در فقر زندگی می‌کنند. پس از آن، آسیای جنوبی با ۱۸۱ میلیون کودک فقیر قرار دارد که ۴۶.۱ درصد جمعیت فقیر این منطقه را تشکیل می‌دهند.
بر اساس داده‌های شاخص فقر چندبعدی سال ۲۰۲۶، که اطلاعات آن برای افغانستان به سالهای ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ مربوط می‌شود، مقدار شاخص فقر چندبعدی این کشور ۰.۳۶۰ ثبت شده است. بر همین اساس، حدود ۶۴.۹ درصد جمعیت افغانستان، معادل نزدیک به ۲۶.۸۹ میلیون نفر در سال بررسی، در فقر چندبعدی زندگی می‌کنند.
با استفاده از برآورد جمعیتی سال ۲۰۲۴، شمار افراد گرفتار فقر چندبعدی در افغانستان حدود ۲۷.۶۷ میلیون نفر تخمین زده شده است.
این شاخص تنها درآمد افراد را در نظر نمی‌گیرد، بلکه محرومیت‌های همزمان در بخش‌هایی مانند آموزش، سلامت و استاندارد زندگی را نیز ارزیابی می‌کند.
بر اساس همین داده‌ها، شدت محرومیت در میان افراد فقیر افغانستان به‌طور متوسط ۵۵.۵ درصد است؛ به این معنا که افراد فقیر به‌طور همزمان با محرومیت در بیش از نیمی از شاخص‌های مورد بررسی مواجه‌اند.
همچنین، حدود ۳۹.۱ درصد جمعیت افغانستان در فقر شدید چندبعدی زندگی می‌کنند و ۱۹.۹ درصد دیگر در برابر افتادن به دام فقر چندبعدی آسیب‌پذیر هستند.
در میان ابعاد مختلف فقر در افغانستان، آموزش با سهم ۴۲.۵ درصدی بیشترین نقش را در محرومیت‌های چندبعدی دارد. پس از آن، استاندارد زندگی با ۳۳.۴ درصد و سلامت با ۲۴.۱ درصد قرار دارند.
در بخش فقر پولی نیز داده‌های مربوط به خط فقر ملی نشان می‌دهد که حدود ۴۷.۱ درصد مردم افغانستان پایین‌تر از خط فقر پولی زندگی می‌کنند.
ناامنی غذایی و سوءتغذیه در افغانستان، فقر در افغانستان را برجسته می‌کند.
سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد (فائو) و برنامه جهانی غذا هشدار داده‌اند که پیش‌بینی می‌شود نزدیک به ۴۰ درصد جمعیت افغانستان در زمستان پیش‌رو با سطوح بالای ناامنی حاد غذایی روبه‌رو شوند.
بر اساس تازه‌ترین تحلیل طبقه‌بندی یکپارچه امنیت غذایی (IPC)، حدود ۱۹.۲ میلیون نفر، معادل ۳۸ درصد جمعیت افغانستان، در فاصله ماه‌های نوامبر تا آوریل با ناامنی حاد غذایی در سطح بحران یا بدتر از آن مواجه خواهند شد. این رقم در مقایسه با ۱۷.۴ میلیون نفری که برای دوره مشابه سال گذشته پیش‌بینی شده بود، افزایش یافته است.
از میان افرادی که با ناامنی حاد غذایی روبه‌رو هستند، پیش‌بینی می‌شود حدود پنج میلیون نفر در مرحله چهارم طبقه‌بندی IPC، یعنی وضعیت اضطراری گرسنگی، قرار گیرند. این رقم دو برابر شمار افرادی است که برای دوره آوریل تا سپتامبر ۲۰۲۶ در این وضعیت پیش‌بینی شده بودند.
به گفته نهادهای امدادرسان، قرارگرفتن در این مرحله به معنای نیاز فوری به کمک‌های غذایی و حمایت اضطراری در بخش کشاورزی برای جلوگیری از مرگ‌ومیر و فروپاشی بیشتر معیشت خانواده‌ها است.
بر اساس این پیش‌بینی، شدیدترین سطوح ناامنی غذایی در ولایت‌های بدخشان، بادغیس، دایکندی، غور، سمنگان و سرپل و نیز مناطق روستایی غزنی انتظار می‌رود.
فائو گفته است که تشدید بحران غذایی در افغانستان نتیجه همزمان چندین عامل است. بازگشت اجباری مهاجران از کشورهای همسایه، بسته‌شدن مرزها و اختلال در انتقال کالا از طریق تنگه هرمز و دیگر مسیرهای مهم تجاری، از جمله عواملی هستند که به تشدید این وضعیت کمک کرده‌اند.
به گفته این نهاد، این عوامل به افزایش قیمت کالاهای اساسی در افغانستان انجامیده‌اند. همزمان، کمبود شدید بودجه کمک‌رسانی، توانایی نهادهای بشردوستانه را برای پاسخ‌گویی به نیازهای رو به افزایش مردم محدود کرده است.
نهادهای سازمان ملل هشدار داده‌اند که ترکیب این عوامل، به‌ویژه با نزدیک‌شدن زمستان، خطر گسترش گرسنگی و سوءتغذیه را افزایش می‌دهد.
جان آیلیف، مدیر برنامه جهانی غذا در افغانستان، نیز گفته است که گرسنگی و سوءتغذیه فشار بیشتری بر خانواده‌های افغانستان وارد می‌کنند و افراد بیشتری را به آستانه بحران می‌رانند؛ آن هم در زمانی که منابع لازم برای پاسخ‌گویی به این نیازها رو به کاهش است.
در همین حال، صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) و سازمان «اقدام علیه گرسنگی» هشدار داده‌اند که سوءتغذیه حاد در سراسر افغانستان رو به وخامت است.
به گفته این دو نهاد، پیش‌بینی می‌شود که در سال ۲۰۲۷ بیش از چهار میلیون کودک در افغانستان به درمان سوءتغذیه نیاز داشته باشند؛ رقمی که بالاترین میزان ثبت‌شده در پنج سال گذشته خواهد بود.
افزایش نیاز کودکان به درمان، در کنار گسترش فقر چندبعدی و پیش‌بینی افزایش شمار افراد گرفتار ناامنی حاد غذایی، از فشار فزاینده بحران اقتصادی و معیشتی بر خانواده‌های افغانستان حکایت دارد.
این در حالی است که محدودیت منابع مالی نهادهای امدادرسان، همزمان با افزایش نیازهای بشردوستانه، چالش‌های بیشتری را برای تأمین کمک‌های غذایی و درمانی در ماه‌های پیش‌رو ایجاد کرده است.
بیش از ۱۹ میلیون نفر در افغانستان با بحران گرسنگی حاد مواجه‌اند
سازمان خواربار و کشاورزی سازمان ملل و برنامه جهانی غذا، می‌گویند که نزدیک به ۱۹.۲ میلیون نفر، برابر با ۳۸ درصد جمعیت افغانستان، در زمستان پیش‌رو با سطح بالای ناامنی حاد غذایی روبه‌رو خواهند شد.
این دو سازمان روز پنجشنبه، ۲۳ میزان، با استناد به تازه‌ترین ارزیابی طبقه‌بندی یکپارچه مراحل امنیت غذایی، گفتند که این وضعیت از نوامبر تا اپریل ادامه خواهد داشت.
در همین بازه زمانی در سال گذشته، شمار افراد در معرض ناامنی حاد غذایی، ۱۷.۴ میلیون نفر پیش‌بینی شده بود.
بر اساس این ارزیابی، حدود پنج میلیون نفر با سطح اضطراری گرسنگی روبه‌رو خواهند شد. این رقم دو برابر شمار پیش‌بینی‌شده برای دوره اپریل تا سپتامبر ۲۰۲۶ است.
بدخشان، بادغیس، دایکندی، غور، سمنگان و سرپل، و مناطق روستایی غزنی، از جمله مناطقی هستند که پیش‌بینی می‌شود با شدیدترین وضعیت روبه‌رو شوند.
سازمان خواربار و کشاورزی و برنامه جهانی غذا می‌گویند که موارد سوءتغذیه حاد نیز در سال ۲۰۲۷ نزدیک به ۱۰ درصد افزایش خواهد یافت و به چهار میلیون مورد خواهد رسید. انتظار می‌رود یک چهارم این موارد شدید و تهدیدکننده زندگی باشد.
این دو سازمان در آستانه روز جهانی غذا، می‌گویند که خدمات پیشگیری و درمان سوءتغذیه با افزایش موارد همگام نیست و زنان و به‌ویژه کودکان بیشتر در معرض خطر قرار دارند.
بر اساس این گزارش، بیش از ۱.۲ میلیون افغان در سال جاری از ایران و پاکستان به افغانستان بازگشته‌اند و این روند فشار بر جوامعی را که از قبل با کمبود امکانات روبه‌رو بودند، بیشتر کرده است.
بسته شدن مرزها، اختلال در انتقال کالا از تنگه هرمز و دیگر مسیرهای مهم تجاری نیز باعث افزایش قیمت کالاهای اساسی شده است. همزمان، کاهش شدید بودجه کمک‌های بشردوستانه ظرفیت رسیدگی به نیازهای رو به افزایش را محدود کرده است.
با وجود این، بارندگی مناسب در سال ۲۰۲۶ باعث بهبود تولید محصولات کشاورزی و چراگاه‌ها شده و به شماری از خانواده‌های کشاورز کمک کرده است.
این گزارش می‌گوید احتمال وقوع ال‌نینو و بارندگی بالاتر از حد معمول نیز می‌تواند به بهبود منابع آب، چراگاه‌ها و کشت زمستانی و بهاری کمک کند. با این حال، قیمت بالای کود و دیگر مواد مورد نیاز کشاورزی و پایین بودن قیمت محصولات ممکن است باعث شود کشاورزان فقیر زمین کمتری زیر کشت ببرند یا از مواد کمتری استفاده کنند.
سازمان ملل می‌گوید افزایش محصول به معنای بهبود دسترسی همه خانواده‌ها به غذای کافی و مغذی نیست. بیکاری گسترده باعث شده بسیاری از خانواده‌هایی که غذای خود را تولید نمی‌کنند، توان خرید غذای مناسب را نداشته باشند.
با آغاز زمستان، فرصت‌های کار در بخش کشاورزی نیز کاهش می‌یابد و درآمد خانواده‌ها کمتر می‌شود.
ریچارد ترنچارد، نماینده سازمان خواربار و کشاورزی در افغانستان، می‌گوید که برداشت خوب امسال توانایی کشاورزان افغان را نشان داده است، اما خانواده‌هایی که درآمد ثابت ندارند همچنان ممکن است توان خرید غذای مغذی را نداشته باشند.
جان ایلیف، رئیس برنامه جهانی غذا در افغانستان، نیز می‌گوید که گرسنگی و سوءتغذیه فشار بیشتری بر خانواده‌ها وارد می‌کند، در حالی که منابع مالی برای پاسخ به این بحران رو به کاهش است.
سازمان خواربار و کشاورزی و برنامه جهانی غذا خواستار تأمین فوری بودجه برای افزایش کمک‌های غذایی، حمایت اضطراری از کشاورزی و گسترش خدمات پیشگیری و درمان سوءتغذیه شده‌اند.
سازمان ملل متحد گزارش داده است که سوءتغذیه در افغانستان به سطوح بی‌سابقه‌ای رسیده و بیش از یک‌سوم جمعیت این کشور با گرسنگی شدید دست‌وپنجه نرم می‌کند.
بر اساس برآورد‌های سازمان ملل، ۱۵.۹ میلیون افغانستانی با ناامنی حاد غذایی مواجه هستند و ۳.۴ میلیون نفر نیز در شرایط قحطی قرار دارند.
پیش‌بینی می‌شود وضعیت در طول زمستان و بهار وخیم‌تر شود. سازمان ملل برآورد کرده است که در سال ۲۰۲۷، بیش از ۴ میلیون کودک در افغانستان به درمان سوءتغذیه نیاز خواهند داشت. بر اساس این گزارش کاهش کمک‌های بشردوستانه، توانایی خانوارها برای مقابله با این شرایط را کاهش داده است.
نهادهای سازمان ملل در مورخ ۲۳ مهر خواستار تأمین فوری بودجه شدند. این گزارش به نقل از «جان آیلیف» مدیر برنامه جهانی غذا در افغانستان، می‌گوید: هنوز فرصت اقدام داریم، اما این فرصت به‌سرعت در حال از دست رفتن است. با حمایت فوری، خانواده‌ها می‌توانند زمستان را با حفظ کرامت خود پشت سر بگذارند. بدون این حمایت، بسیاری از آنها با انتخاب‌های غیرممکنی روبه‌رو خواهند شد که هیچ پدر و مادری نباید مجبور به انجام آنها شود.
همزمان با تشدید بحران دسترسی به مواد غذایی، سازمان ملل در گزارش مجزایی اعلام کرد که طالبان در حال تشدید اقدامات سرکوبگرانه است.
در گزارش دبیرکل سازمان ملل آمده است: ثبات نسبی ظاهری در افغانستان که ناشی از کنترل مقامات بالفعل بر قلمرو و ساختار اداری کشور است، خطرات انباشته‌ای را پنهان می‌کند که می‌توانند در کوتاه‌مدت و بلندمدت بر ثبات کشور تأثیر بگذارند. سیاست‌های طالبان ظرفیت کشور برای مدیریت مجموعه گسترده‌ای از چالش‌های کنونی و قابل پیش‌بینی در آینده را تضعیف می‌کند.
++
یان اگلند، رئیس شورای پناهندگان ناروی، می‌گوید که یک‌سوم جمعیت افغانستان در زمستان پیش‌رو با گرسنگی مواجه خواهند شد. او افزود که امسال دست‌کم دو میلیون نفر به شمار افرادی که به غذای کافی دسترسی ندارند، افزوده شده است.
یان اگلند، جمعه، ۲۴ میزان، در یادداشتی در اکس نوشت در حال حاضر، نزدیک به ۱۶ میلیون افغان به غذای کافی دسترسی ندارند. او این وضعیت را ناشی از هم‌زمانی تورم، نرخ بالای بیکاری، تغییرات اقلیمی و کاهش کمک‌های بشردوستانه توصیف کرد.
رئیس شورای پناهندگان ناروی نوشت سال گذشته شمار افغان‌هایی که به غذای مورد نیاز دسترسی نداشتند به 14 میلیون نفر می‌رسید. او تاکید کرد که این آمار به‌طور روز افزون در حال افزایش است.
آقای یان اگلند هشدار داد که اگر به بحران گرسنگی در افغانستان به سرعت رسیدگی نشود، تعداد گرسنگان همچنان افزایش خواهند یافت.
رئیس شورای پناهندگان ناروی نوشت: «با مادرانی که ماه گذشته در کابل و قندهار دیدار کردم، گفتند قادر به فراهم‌آوری غذای کافی به فرزندان خود نیستند.» او افزود که مادران افغان از فرارسیدن فصل سرما و ادامه گرسنگی به شدت هراس دارند.
یان اگلند تصریح کرد که این وضعیت پیامد فراموش کردن افغانستان پس از به قدرت رسیدن طالبان است. به گفته او، برنامه‌های بشردوستانه برای افغانستان از نظر تأمین بودجه در سطح «ضعیف‌ترین موارد» در سطح جهان قرار دارند.
این مقام شورای پناهندگان ناروی تاکید کرد که برنامه‌های بشردوستانه در افغانستان نیازمند افزایش فوری کمک‌های اهداکنندگان است. او گفت به‌ویژه زنان و کودکانی که به تازگی از ایران و پاکستان اخراج شده‌اند، به کمک‌های فوری بشردوستانه نیاز دارند.
روایت تکان دهنده از کودک همسری در افغانستان | ازدواج کودکان راهی برای تسویه بدهی خانواده‌ها شده است
یورو نیوز : خشکسالی، فقر و بدهی‌های سنگین در افغانستان، خانواده‌های بسیاری را به نامزدی و ازدواج دختران در سنین پایین وادار کرده است؛ دخترانی که گاه پیش از رسیدن به سن مدرسه یا در دوران کودکی، برای تسویه بدهی یا تأمین هزینه‌های ضروری زندگی به خانواده‌هایی دیگر وعده داده می‌شوند. در ولایت بادغیس، واقع در شمال‌غرب افغانستان، این وضعیت در پی نابودی محصولات کشاورزی، تلف شدن دام‌ها و کاهش کمک‌های بشردوستانه شدت گرفته است.
خاطره، دختر ۱۱سالهای در شهر قلعه‌نو، برای تسویه بدهی خانواده‌اش به مردی ۲۰ساله نامزد شده است. مادرش می‌گوید دخترش پیش از نامزدی سالم بود، اما حالا نگران است، زیاد گریه می‌کند و از نامزدش فرار می‌کند. خانواده آنها پس از خشکسالی و آوارگی، توان تأمین زندگی خود را از دست داده‌اند.
در روستای تیز ناوه نیز گل‌بوبو دو دختر دو و پنج‌ساله‌اش را نامزد کرده است. او با وجود ناراحتی از این تصمیم، می‌گوید خانواده چاره‌ای نداشته‌اند. به گفته او، ممکن است دختران پس از رسیدن به بلوغ به خانه همسرانشان بروند و با خطر خشونت و بارداری زودهنگام روبه‌رو شوند.
در بادغیس، حدود ۹۵ درصد جمعیت برای تأمین زندگی به کشاورزی دیم و دامداری وابسته‌اند. خشکسالی‌های شدید و مکرر، که تغییرات اقلیمی در تشدید آنها نقش دارد، درآمد بسیاری از خانواده‌ها را از بین برده است. طی ۹ سال گذشته، هزاران نفر برای یافتن کار از روستاهای خود مهاجرت کرده‌اند، اما بسیاری همچنان در فقر زندگی می‌کنند.
گلالای ۱۱ساله نیز به مردی در اواخر دهه چهل زندگی‌اش نامزد شده؛ مردی که خانواده دختر به او بدهکار بوده‌اند. پدر گلالا می‌گوید برای نجات سایر اعضای خانواده مجبور شده از یکی از فرزندانش بگذرد. خانواده او اکنون با نان، چای و برگ‌های گیاهان وحشی روزگار می‌گذرانند.
در اردوگاه شهرک سبز در هرات، کاهش کمک‌های بشردوستانه شرایط را دشوارتر کرده است. دارالله در ۱۵سالگی با مردی ۳۰ساله ازدواج کرده و اکنون باردار است. او می‌گوید ازدواج در آن سن تصمیم درستی نبوده است. دو خواهر ۹ و ۱۱ساله او نیز نامزد شده‌اند.
فقر شدید برخی خانواده‌ها را به تصمیم‌های دیگری نیز کشانده است؛ پدری برای تأمین هزینه زندگی، کلیه پسر ۱۰ساله‌اش را فروخته و خانواده‌ای دیگر به دلیل ناتوانی در پرداخت هزینه رفت‌وآمد به بیمارستان، با دشواری درمان فرزند بیمارشان روبه‌رو است.
دخترانی که در کودکی ازدواج می‌کنند، با خطرهای جسمی و روانی روبه‌رو هستند. بارداری زودهنگام در کشوری که میزان مرگ‌ومیر مادران در آن بالاست، تهدیدی جدی برای سلامت دختران محسوب می‌شود. همچنین، ناتوانی در انجام کارهای خانه مطابق انتظار خانواده همسر می‌تواند آنها را در معرض خشونت قرار دهد.
در بسیاری از مناطق، مبلغ ازدواج به‌صورت اقساط پرداخت می‌شود و پس از تسویه کامل، خانواده همسر می‌تواند دختر را به خانه خود ببرد؛ اتفاقی که در موارد زیادی با آغاز بلوغ رخ می‌دهد. برای تعیین سن خروج دختران از خانه پدری نیز قانونی وجود ندارد.
مارک کالدر، مدیر بخش حمایت‌گری افغانستان در سازمان ورلد ویژن اینترنشنال، هشدار می‌دهد که ازدواج زودهنگام خطرهای جدی برای سلامت دختران دارد و با کاهش کمک‌های خارجی، درمانگاه‌های ارائه‌دهنده خدمات به آنها نیز در حال از بین رفتن هستند.
عایشه ۱۲ساله، با وجود ادامه تحصیل، به مردی ۲۰ساله نامزد شده تا بدهی خانواده‌اش تسویه شود. مادرش تلاش می‌کند پرداخت باقی‌مانده پول به تعویق بیفتد تا دخترش مجبور به ترک خانه نشود. روایت خانواده‌های افغان نشان می‌دهد که در نبود حمایت اقتصادی و خدمات اجتماعی کافی، دختران به ابزاری برای مقابله با فقر و بدهی تبدیل می‌شوند.
بازگشت کم‌سابقه مهاجران؛ حدود ۱۰۰ هزار نفر طی دو هفته به افغانستان برگشتند
گزارش تازه سازمان بین‌المللی مهاجرت نشان می‌دهد که در فاصله دو هفته، حجم رفت‌وآمد در مرزهای افغانستان با ایران و پاکستان به شکل کم‌سابقه‌ای افزایش یافته و نزدیک به صد هزار مورد ورود به کشور ثبت شده است؛ آماری که بخش قابل توجهی از آن به بازگشت اجباری یا داوطلبانه مهاجران مربوط می‌شود.
به گزارش ایراف، سازمان بین‌المللی مهاجرت اعلام کرده است که از ۲۷ سپتامبر تا ۱۰ اکتبر، مجموعاً ۹۹ هزار و ۷۶۹ مورد ورود در گذرگاه‌های تحت نظارت این نهاد ثبت شده است؛ رقمی که نسبت به دوره مشابه پیش از آن چهار هزار و ۹۸ مورد افزایش داشته است.
از این تعداد، ۷۲ هزار و ۶۹۹ مورد از ایران و ۲۷ هزار و ۷۰ مورد از پاکستان وارد افغانستان شده‌اند.
بر اساس نظرسنجی‌های انجام‌شده در مرز، اخراج همچنان یکی از عوامل اصلی بازگشت افغان‌ها از ایران است و ۶۱ درصد پاسخ‌دهندگان گفته‌اند که دلیل ورودشان به افغانستان «اخراج» بوده است.
۲۰ درصد دیدار با خانواده و ۶ درصد پیوستن به اعضای خانواده را علت بازگشت خود عنوان کرده‌اند.
این سازمان تأکید کرده است که آمار اعلام‌شده، شمار موارد ثبت‌شده است و لزوماً به معنای تعداد افراد مجزا نیست؛ زیرا ممکن است شامل رفت‌وآمدهای مکرر یا کوتاه‌مدت باشد.
در بخش ایران، بیشترین ورودها در اسلام‌قلعه با ۴۱ هزار و ۱۸۳ مورد ثبت شده است.
پس از آن، پل ابریشم (میلک) با ۳۰ هزار و ۸۹ مورد و ابونصر فراهی با یک هزار و ۴۲۷ مورد قرار دارند.
طبق داده‌های این سازمان، ۴۳ درصد افغان‌هایی که از ایران وارد شده‌اند، دست‌کم یک سال در این کشور اقامت داشته‌اند؛ ۲۶ درصد بین سه ماه تا یک سال و ۳۱ درصد کمتر از سه ماه در ایران زندگی کرده‌اند.
بیش از ۵۱ درصد نیز گفته‌اند قصد دارند حداقل یک سال در افغانستان بمانند.
در بخش مدارک، ۴۲ درصد پاسخ‌دهندگان اعلام کرده‌اند هیچ مدرکی همراه ندارند؛ ۴۵ درصد تذکره، ۲۲ درصد گذرنامه و ۱۴ درصد ویزا داشته‌اند. افراد می‌توانستند بیش از یک نوع مدرک را گزارش کنند.
در همین دوره، ۲۷ هزار و ۷۰ مورد ورود از پاکستان ثبت شده است؛ از این میان، ۱۳ هزار و ۷۶۰ مورد از طریق سپین‌بولدک و ۶ هزار و ۶۵۴ مورد از طریق تورخم بوده است.
۴۷ درصد افغان‌هایی که از پاکستان وارد شده‌اند، گفته‌اند در این کشور احساس ناامنی می‌کردند یا تحت فشار برای ترک آن بودند.
۲۸ درصد هزینه پایین‌تر زندگی در افغانستان و ۱۷ درصد دیدار با خانواده را دلیل سفر خود اعلام کرده‌اند.
بخش قابل توجهی از این افراد مدت طولانی در پاکستان زندگی کرده‌اند؛ ۵۷ درصد گفته‌اند دست‌کم یک سال در این کشور اقامت داشته‌اند و ۳۳ درصد اعلام کرده‌اند در پاکستان متولد شده یا از کودکی در آنجا زندگی کرده‌اند.
۸۲ درصد نیز گفته‌اند قصد دارند حداقل یک سال در افغانستان بمانند.
در کنار موج ورود، خروج از افغانستان نیز ادامه داشته است. سازمان بین‌المللی مهاجرت در همین دوره ۳۹ هزار و ۵۴۰ مورد خروج از کشور ثبت کرده است؛ شامل ۳۰ هزار و ۴۶۴ مورد به مقصد ایران و ۹ هزار و ۷۶ مورد به مقصد پاکستان.
۵۷ درصد افغان‌هایی که راهی ایران بودند، «کار» را دلیل سفر خود عنوان کرده‌اند و ۱۳ درصد گفته‌اند پس از از دست دادن کار در افغانستان راهی ایران شده‌اند. تنها ۱۴ درصد پیش از ترک کشور شاغل بوده‌اند.
در بخش پاکستان، ۶۱ درصد افراد «دسترسی به خدمات درمانی» را دلیل سفر اعلام کرده‌اند؛ ۳۵ درصد برای دیدار با خانواده و ۱۸ درصد برای کار به پاکستان می‌رفتند.
این گزارش همچنین نشان می‌دهد که در ماه سپتامبر یک هزار و ۵۶۸ افغان از ترکیه بازگشته‌اند و با این رقم، مجموع موارد ثبت‌شده از آغاز سال ۲۰۲۴ به ۵۳ هزار و ۸۷۷ مورد رسیده است.
۷۶ درصد این افراد «آزار و اذیت از سوی پلیس» و ۲۲ درصد «بازداشت و توقیف خودسرانه» را دلیل بازگشت خود عنوان کرده‌اند.
سازمان بین‌المللی مهاجرت تأکید کرده است که این آمار تنها رفت‌وآمدهای ثبت‌شده در گذرگاه‌های تحت نظارت را در بر میگیرد و تصویر کامل مهاجرت به داخل و خارج افغانستان نیست.
امیرخان متقی، سرپرست وزارت خارجه طالبان، در دیدار با نماینده ویژه تازه منصوب‌شده اتحادیه اروپا برای افغانستان، با انتقاد از جامعه جهانی گفت که کشاورزان افغان پس از توقف کشت مواد مخدر بدون حمایت و معیشت جایگزین رها شده‌اند.
به گزارش ایراف، وزارت خارجه طالبان روز سه‌شنبه، ۲۱ مهرماه، در بیانیه‌ای رسمی اعلام کرد که امیرخان متقی در دیدار با توماس فریلسن، نماینده ویژه جدید اتحادیه اروپا برای افغانستان، از بی‌توجهی جامعه جهانی به وضعیت کشاورزان افغان انتقاد کرده است.
در این نشست که به موضوعات امنیت، مبارزه با مواد مخدر و مسائل بشردوستانه و سیاسی اختصاص داشت، متقی تأکید کرد که جامعه جهانی پس از تصمیم طالبان برای ممنوعیت کشت خشخاش، هیچ برنامه جدی برای تأمین معیشت بدیل کشاورزان ارائه نکرده و این خلأ می‌تواند پیامدهای اجتماعی و اقتصادی سنگینی برای افغانستان به همراه داشته باشد.
نماینده ویژه اتحادیه اروپا نیز در این دیدار موضع رسمی بروکسل را یادآور شد و گفت: «اتحادیه اروپا همچنان بر حمایت از امنیت افغانستان و مبارزه با مواد مخدر پایبند است و تلاش خواهد کرد در حوزه‌های مختلف همکاری‌های لازم را انجام دهد.»
اتحادیه اروپا اخیراً توماس فریلسن را به‌عنوان نماینده ویژه جدید خود برای افغانستان منصوب کرده است.
او روز شنبه، ۱۸ مهرماه، آغاز مأموریتش را اعلام کرد و تصریح داشت که حمایت از مردم افغانستان، به‌ویژه زنان و دختران، محور اصلی تعامل اتحادیه اروپا با طالبان باقی خواهد ماند.
این موضع‌گیری‌ها در حالی مطرح می‌شود که طالبان طی ماه‌های اخیر بارها از جامعه جهانی خواسته است برای کشاورزانی که معیشتشان به کشت خشخاش وابسته بود، برنامه‌های جایگزین اقتصادی طراحی و اجرا شود؛ درخواستی که تاکنون پاسخ عملی و ملموسی دریافت نکرده است.
نصیر احمد اندیشه، نماینده افغانستان در ژنو، با انتقاد تند از اظهارات اخیر رئیس اداره هلال احمر طالبان، این گروه را متهم کرد که برای تثبیت قدرت انحصاری خود از هر ابزار ممکن ــ از جنگ تا مذاکرات صلح ــ استفاده می‌کند. او تأکید کرده است کسانی که هنوز به گفت‌وگوی سیاسی با طالبان امید دارند، باید سخنان تازه مقام طالبان را «درس عبرت» بدانند.
به گزارش ایراف، نصیر احمد اندیشه، نماینده افغانستان در ژنو، در واکنش به مواضع تازه شهاب‌الدین دلاور، رئیس اداره هلال احمر طالبان، گفت این گروه در دو دهه گذشته نشان داده است که برای رسیدن به قدرت و حفظ آن، هیچ خط قرمزی ندارد و از «جنگ، خشونت، کشتار، حمله‌های انتحاری و حتی مذاکرات صلح» به‌عنوان ابزار استفاده می‌کند.
به گفته او، کسانی که هنوز به گفت‌وگو با طالبان دل بسته‌اند، باید از اظهارات اخیر دلاور در کابل «درس بگیرند».
اندیشه با اشاره به جایگاه هلال احمر به‌عنوان یک نهاد بشردوستانه، تأکید کرد که این نهاد باید بی‌طرف بماند و عضویت در نهضت جهانی هلال احمر و صلیب سرخ، رعایت اصول انسانی را الزامی می‌کند.
او گفت طالبان برای رسیدن به اهداف سیاسی خود «آماده‌اند هر بهایی را بپردازند» و این گروه «تنها زبان زور را می‌فهمد».
این واکنش در حالی مطرح می‌شود که شهاب‌الدین دلاور، مقام ارشد طالبان و عضو هیئت مذاکره‌کننده این گروه در دوحه، اخیراً اعلام کرده بود طالبان مخالفان سیاسی را «طرف قضیه افغانستان» نمی‌دانند و مذاکره با آنان را رد می‌کنند.
دلاور همچنین گفته بود در توافق‌نامه دوحه هیچ اشاره‌ای به حقوق زنان یا تشکیل حکومت همه‌شمول نشده است؛ ادعایی که بار دیگر نشان می‌دهد طالبان حاضر نیستند از مواضع سخت‌گیرانه خود عقب‌نشینی کنند.
دلاور در گفت‌وگو با تلویزیون شمشاد تأکید کرده بود مذاکره با مخالفان به معنای «اعطای حیثیت سیاسی» به آنان است و طالبان چنین امری را نمی‌پذیرند.
او شمار مخالفان را «انگشت‌شمار» توصیف کرده و مدعی شده این افراد وزن سیاسی لازم برای گفت‌وگو را ندارند.
این مقام طالبان در بخش دیگری از سخنانش گفته بود «واژه زن از اول تا آخر در توافق‌نامه دوحه وجود ندارد» و مدعی شد در فرهنگ پشتون‌ها «نام بردن از زن در نشست‌ها معمول نیست».
او همچنین از فرمان هبت‌الله آخوندزاده درباره ممنوعیت آموزش دختران بالاتر از کلاس ششم دفاع کرد و گفت این ممنوعیت «تا امر ثانی» ادامه خواهد داشت.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، منابع خبری نزدیک به هیئت حاکمه افغانستان اعلام کردند در حمله افراد مسلح ناشناس به گروهی مرتبط با نظامیان حکومت سابق افغانستان در منطقه «قلعه عبدالله» ایالت بلوچستان پاکستان حمله کردند.
رسانه‌های نزدیک به هیئت حاکمه افغانستان افزودند مهاجمان ابتدا اردوگاه مرکزی این گروه را با پهپاد هدف قرار دادند و سپس به اعضای آن که به سمت منطقه در حرکت بودند، حمله زمینی کردند.
این رسانه‌ها همچنین مدعی شدند در این حملات، پنج نفر کشته و چهار نفر دیگر زخمی شدند.
این گزارش در حالی است که پیش‌تر نیز موضوع جذب و به کارگیری نظامیان حکومت سابق افغانستان در پاکستان مطرح شده بود.
وزارت دفاع حکومت کابل در شهریور ماه اعلام کرده بود شماری از نیروهای درگیر در درگیری‌های ولایت نورستان، از نظامیان حکومت سابق افغانستان بوده‌اند که با وعده دریافت پناهندگی و اشتغال پردرآمد در کشورهای خارجی، از سوی نهادهای استخباراتی پاکستان جذب شده‌اند.
گفتنی است هویت عاملان حمله اخیر و تاکنون مشخص نشده و مقام‌های افغان یا پاکستانی دراین‌باره اظهار نظر نکرده‌اند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم از مشهد، دو دهه پس از آغاز عملیات آزادی پایدار، پیامدهای حضور نظامی آمریکا و ناتو در افغانستان همچنان موضوع بحث و ارزیابی محافل سیاسی و بین‌المللی است.
تجربه افغانستان برای ایران، که طی سالهای گذشته با فشار گسترده تحریم‌ها و چالش‌های امنیتی مواجه بوده است، فراتر از یک رویداد تاریخی اهمیت دارد و می‌تواند نمونه‌ای از پیامدهای مداخلات خارجی بر ثبات منطقه‌ای تلقی شود.
فروپاشی ساختارهای دولتی؛ نشانه‌ای از شکست راهبرد مداخله
در طول 20 سال حضور ائتلاف بین‌المللی در افغانستان، ده‌ها هزار غیرنظامی جان خود را از دست دادند. این آمارها، در کنار سایر پیامدهای انسانی و اجتماعی جنگ، پرسش‌هایی جدی درباره میزان تحقق اهداف اعلام‌شده برای استقرار دموکراسی و ایجاد ثبات در این کشور مطرح می‌کند.
نهادهای دولتی افغانستان که با حمایت آمریکا و ناتو شکل گرفته بودند، با مشکلاتی نظیر فساد گسترده و وابستگی به حمایت خارجی مواجه بودند. این ساختارها در نهایت، در اوت 2021 و همزمان با بازگشت طالبان به قدرت، فروپاشیدند.
ارتش افغانستان نیز که بنا بر آمار مطرح‌شده، بیش از 88 میلیارد دلار از سوی واشنگتن برای آموزش و تجهیز آن هزینه شده بود، نتوانست مقاومت مؤثری در برابر پیشروی طالبان نشان دهد. این تحولات را می‌توان فراتر از یک شکست نظامی ارزیابی کرد؛ رخدادی که پرسش‌های اساسی درباره کارآمدی راهبرد مداخله خارجی و امکان انتقال الگوهای حکمرانی از بیرون به جوامع دیگر مطرح می‌کند.
اتهام‌های جنایات جنگی و پیامدهای انسانی حضور نظامی
موضوع تخلفات نیروهای نظامی خارجی در افغانستان نیز از محورهای مهم ارزیابی عملکرد ائتلاف بین‌المللی است. گزارش بررتون که در سال 2020 منتشر شد، شواهدی درباره قتل 39 غیرنظامی و زندانی توسط نیروهای ویژه استرالیا در 23 رویداد جداگانه ارائه کرد.
این گزارش، در کنار پرونده‌هایی مانند کشتار قندهار، توجه‌ها را به ضرورت بررسی مسئولیت نیروهای خارجی در قبال تلفات غیرنظامیان و رعایت حقوق بشردوستانه بین‌المللی جلب کرده است.
مواد مخدر؛ چالشی امنیتی برای ایران و منطقه
در ارزیابی میراث حضور آمریکا و ناتو در افغانستان، مسئله زیرساخت‌ها و دستاوردهای اقتصادی نیز اهمیت دارد.در روایت انتقادی مطرح‌شده درباره این حضور، عملکرد کشورهای غربی در مقایسه با دوره حضور اتحاد جماهیر شوروی مورد پرسش قرار میگیرد و ادعا می‌شود که مداخلات 20 ساله آمریکا و ناتو نتوانست بنیان‌های پایدار اقتصادی و توسعه‌ای برای افغانستان ایجاد کند.
در همین چارچوب، گسترش و تداوم قاچاق مواد مخدر از خاک افغانستان به‌عنوان یکی از پیامدهای نگران‌کننده این دوره مطرح می‌شود. ایران که طی چندین دهه با تبعات قاچاق مواد مخدر از افغانستان مواجه بوده و هزینه‌های انسانی، اقتصادی و امنیتی قابل‌توجهی برای مقابله با این پدیده پرداخته است، از جمله کشورهایی است که تحولات این حوزه را مستقیماً مرتبط با امنیت ملی خود می‌داند.
درس‌های افغانستان برای سیاست خارجی ایران
اکنون که ایران با فشار شدید تحریم‌های بین‌المللی مواجه است، تجربه افغانستان بار دیگر اهمیت یافته است. تحولات این کشور نشان می‌دهد که ارزیابی پیامدهای مداخلات خارجی، میزان وابستگی ساختارهای حکومتی به حمایت بیرونی و پایداری نهادهای سیاسی و نظامی، از مؤلفه‌های مهم در تحلیل امنیت منطقه‌ای به شمار می‌روند.
در چنین شرایطی، دیپلماسی ایران می‌تواند با بهره‌گیری از درس‌های تجربه افغانستان، رویکردی متوازن و واقع‌بینانه در قبال تحولات منطقه اتخاذ کند؛ رویکردی که ضمن دفاع از منافع ملی، بر شناخت دقیق اهداف بازیگران خارجی، پرهیز از محاسبات مبتنی بر خوش‌بینی غیرواقع‌بینانه و تقویت ثبات و امنیت منطقه‌ای استوار باشد.
قرغیزستان پیشنهاد اروپا برای میزبانی از مهاجران افغانستان را رد کرد
دولت قرغیزستان پیشنهاد اروپا برای میزبانی از مهاجران اخراج‌شده‌ی افغانستان و افریقا را رد کرده است.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، شبکه «قرغیزستان۲۴» گزارش داده است که جین‌بک کولوبایف، وزیر خارجه‌ی قرقیزستان دیروز از رد این پیشنهاد اروپا خبر داد.
کولوبایف گفته است که اروپا پیشنهاد کرده بود قرغیزستان از مهاجران افغانستان و کشورهای افریقایی میزبانی کند، در عوض، کشورهای اروپایی به شهروندان قرغیزستان فرصت کاری می‌دهند.
کولوبایف در نشستی با اعضای کمیته امور بین‌الملل، دفاع، امنیت و مهاجرت پارلمان قرغیزستان گفته است که این پیشنهاد اروپا را «با قاطعیت» رد می‌کند و با آن مخالف است.
قانون‌گذاران قرغیزستان از وزیر خارجه‌ی این کشور خواسته بودند که درباره‌ی سازوکارهای اعزام شهروندان به خارج برای اشتغال رسمی، چه برنامه‌ی جدیدی دارد.
کولوبایف گفته است: «قرغیزستان قصد ندارد مذاکرات هدفمندی را براساس شرایط پیشنهادی کشورهای اروپایی دنبال کند.»
او افزوده است که «اگر فرصتی پیش بیاید، بگذارید شهروندان‌مان بروند و کار کنند؛ اما ما به‌طور فعال بر سر این شرایط مذاکره نخواهیم کرد».
وزیر خارجه‌ی قرغیزستان مشخص نکرده است که کدام کشورهای اروپایی و با چه شرایطی پیشنهاد میزبانی از مهاجران را به این کشور مطرح کرده‌اند.
پیش از این، دولت‌های آلمان و اتریش مذاکرات مشابه را با اوزبیکستان انجام داده بودند.
براساس توافقی که بین این دو کشور اروپایی و اوزبیکستان انجام شد، تاشکند در بدل دریافت حمایت‌های اقتصادی، از جمله جلب سرمایه‌گذاران آلمانی و اتریشی، یک اردوگاه برای میزبانی از مهاجران افغانستان ایجاد خواهد کرد.
آلمان و اتریش آن‌عده از مهاجران افغانستان را که به‌دلیل ارتکاب جرم یا رد درخواست پناهندگی‌شان، حق اقامت در این کشورها را از دست داده‌اند، ابتدا به اوزبیکستان اخراج خواهند کرد و سپس تاشکند آنان را به کابل منتقل و به طالبان تحویل می‌دهد.
کمک بشردوستانه به افغانستان؛ دیدار نمایندگان ویژه سازمان همکاری اسلامی و اتحادیه اروپا در کابل
در ادامه رایزنی‌های بین‌المللی درباره وضعیت افغانستان، طارق علی بخیت، نماینده ویژه دبیرکل سازمان همکاری اسلامی، در کابل با توماس فریلیسن، نماینده ویژه اتحادیه اروپا برای افغانستان، دیدار کرد. دو طرف با تمرکز بر وضعیت انسانی و تحولات جاری، بر تقویت همکاری‌ها در حوزه‌های سلامت، آموزش و معیشت‌های بدیل تأکید کردند.
به گزارش ایراف، طارق علی بخیت، نماینده ویژه دبیرکل سازمان همکاری اسلامی برای افغانستان، در کابل با توماس فریلیسن، نماینده ویژه اتحادیه اروپا، دیدار و گفت‌وگو کرده است.
در این نشست، نیکولا بِلّومو، کاردار موقت هیأت اتحادیه اروپا در افغانستان نیز حضور داشته است.
بر اساس اطلاعیه رسمی سازمان همکاری اسلامی، محور اصلی این گفت‌وگوها بررسی وضعیت بشردوستانه، تحولات اخیر افغانستان و راه‌های تقویت همکاری‌های عملی میان نهادهای بین‌المللی بوده است.
دو طرف با اشاره به نیازهای فوری مردم افغانستان، بر ضرورت گسترش همکاری‌ها در بخش‌های سلامت، آموزش و ایجاد معیشت‌های جایگزین تأکید کرده‌اند؛ حوزه‌هایی که طی سالهای اخیر با چالش‌های جدی روبه‌رو بوده و نیازمند حمایت پایدار جامعه جهانی است.
طارق علی بخیت در این دیدار با اشاره به نقش سازمان همکاری اسلامی در افغانستان، بر تداوم همکاری‌های بین‌المللی و هماهنگی تلاش‌ها برای حمایت از مردم افغانستان تأکید کرده و گفته است که این سازمان از طریق دفتر خود در کابل، برنامه‌های مرتبط با سلامت، آموزش و حمایت اجتماعی را دنبال می‌کند.
او همچنین بر اهمیت هم‌افزایی میان نهادهای منطقه‌ای و جهانی برای کاهش فشارهای انسانی در افغانستان تأکید کرده است.
در مقابل، نماینده ویژه اتحادیه اروپا نیز با اشاره به تعهد بروکسل نسبت به مردم افغانستان، بر ضرورت همکاری مشترک، گفت‌وگوهای سازنده و استمرار حمایت‌های بشردوستانه تأکید کرده است.
اتحادیه اروپا طی سالهای گذشته یکی از بازیگران فعال در حوزه کمک‌های انسانی و توسعه‌ای افغانستان بوده و همچنان بر ادامه این روند تأکید دارد.
این دیدار در شرایطی انجام شده که افغانستان همچنان با بحران‌های انسانی، اقتصادی و اجتماعی گسترده روبه‌رو است و بسیاری از نهادهای بین‌المللی بر ضرورت تقویت هماهنگی‌ها و پرهیز از موازی‌کاری در روند کمک‌رسانی تأکید می‌کنند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «عبدالکریم فاتح»، رئیس اداره راه‌آهن افغانستان، در رأس هیئتی فنی برای شرکت در چهاردهمین نشست وزیران سازمان همکاری اقتصادی (اکو) عازم قزاقستان شد.
«محمد اشرف حق‌شناس»، سخنگوی وزارت فواید عمومی هیئت حاکمه افغانستان اعلام کرد فاتح در این نشست درباره وضعیت کنونی شبکه راه‌آهن افغانستان، پروژه‌های در حال اجرا و برنامه‌های آینده این بخش سخنرانی خواهد کرد.
وی همچنین قرار است در حاشیه نشست با نمایندگان کشورهای عضو درباره گسترش اتصال منطقه‌ای، تجارت، ترانزیت و همکاری‌های اقتصادی گفتگو کند.
کارشناسان بر این باورند که افغانستان به دلیل موقعیت جغرافیایی و قرار داشتن میان آسیای مرکزی، آسیای جنوبی و غرب آسیا، ظرفیت تبدیل شدن به مسیر اتصال و ترانزیت منطقه را دارد به طوری که خط‌آهن حیرتان-مزارشریف افغانستان را به شبکه ریلی ازبکستان متصل می‌کند و خط‌آهن خواف-هرات نیز مسیر ارتباط ریلی با ایران را فراهم کرده است.
به گزارش ایراف، نقل از شرکت برق‌رسانی افغانستان(برشنا) عبدالحق همکار رئیس این اداره، همراه با هیئتی فنی و مسلکی، در نشست‌های گروه کاری مشترک و شورای بین‌الحکومتی پروژه کاسا–۱۰۰۰ که از ۷ تا ۹ اکتبر ۲۰۲۶ در بیشکک قرقیزستان برگزار شد، حضور یافت.
او در سخنرانی خود، کاسا–۱۰۰۰ را یکی از طرح‌های کلیدی اتصال انرژی در منطقه دانست و خواستار تسریع ساخت‌وساز، اجرای تصمیم‌های مشترک و رفع موانع موجود شد.
به‌گفته شرکت برشنا، در این نشست نمایندگان کشورهای عضو، بانک جهانی و نهادهای تمویل‌کننده درباره پیشرفت کارهای ساختمانی، نصب تجهیزات مخابراتی، آمادگی‌های عملیاتی و تأمین منابع مالی مورد نیاز برای تکمیل بخش‌های باقی‌مانده پروژه گفت‌وگو کردند.
نمایندگان بانک جهانی نیز اعلام کرده‌اند که امکان تأمین منابع مالی اضافی را بررسی می‌کنند.
همکار در این نشست، اهمیت کاسا–۱۰۰۰ را در گسترش تجارت منطقه‌ای برق و تقویت نقش افغانستان به‌عنوان مسیر انتقال انرژی برجسته کرد؛ نقشی که با تکمیل این پروژه می‌تواند جایگاه کابل را در تعاملات انرژی آسیای مرکزی و جنوب آسیا ارتقا دهد.
پروژه کاسا–۱۰۰۰ با ظرفیت انتقال ۱۳۰۰ مگاوات برق از قرقیزستان و تاجیکستان به افغانستان و پاکستان طراحی شده و هزینه مجموعی آن حدود ۱.۲ میلیارد دلار برآورد شده است.
تکمیل بخش افغانستان، شرط آغاز بهره‌برداری نهایی این طرح است و طبق ارزیابی بانک جهانی، این بخش باید تا پایان سال ۱۴۰۶ تکمیل شود.
صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) می‌گوید که براساس «سروی شاخص‌های چندگانه‌ی افغانستان»، ۲۸.۷ درصد زنان ۲۰ تا ۲۴ ساله پیش از رسیدن به ۱۸ سالگی ازدواج کرده‌اند. به گزا…
شفقنا افغانستان – صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد (یونیسف) می‌گوید که براساس «سروی شاخص‌های چندگانه‌ی افغانستان»، ۲۸.۷ درصد زنان ۲۰ تا ۲۴ ساله پیش از رسیدن به ۱۸ سالگی ازدواج کرده‌اند.
به گزارش خبرگزاری شفقنا افغانستان، یونیسف امروز به‌مناسبت روز جهانی دختر گفته است که مطابق این سروی، در بخشی از مناطق افغانستان از هر دو دختر، یک دختر پیش از رسیدن به سن ۱۸ سالگی ازدواج می‌کند.
صندوق حمایت از کودکان سازمان ملل متحد گفته است که «ازدواج کودکان پی‌آمدهای عمیقی بر سلامت و رفاه دختران دارد؛ آموزش آنان را مختل می‌سازد و فرصت‌های آینده‌شان را محدود می‌کند».
این نهاد افزوده است: «این پدیده خطر خشونت و انزوای اجتماعی را افزایش می‌دهد و خطرات ناشی از بارداری و زایمان زودهنگام را تشدید می‌کند.»
یونیسف گفته است که مرگ‌ومیر ناشی از عوارض بارداری یکی از علل عمده‌ی مرگ‌ومیر دختران ۱۵ تا ۱۹ ساله در افغانستان است.
رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و افغانستان که به جلال آباد سفر کرده است از آمادگی فعالان اقتصادی ایران برای همکاری مشترک با فعالان ننگرهار در حوزه‌های کشاورزی، معدن و صنعت خبر داد.
به گزارش شهرآرانیوز، محمود سیادت که به جلال آباد سفر کرده اظهارداشت: ننگرهار پس از کابل پرجمعیت‌ترین ولایت افغانستان است و حدود ۵۰ درصد محصولات باغی افغانستان در این ولایت کشت می‌شود و ولایتی زرخیز است که از منابع بسیار غنی آب، زمین و معدن برخوردار است.
سیادت گفت: ایران هم تمایل دارد بیش از گذشته با ننگرهار ارتباط داشته باشد که با توجه به سیاست‌های امارت اسلامی مبنی بر حمایت از افزایش تولیدات داخلی و حمایت از سرمایه گذاری، امیدواریم بتوانیم در حوزه‌های کشاورزی، معدن و صنعت همکاری‌های مشترکی را با فعالان اقتصادی این ولایت داشته باشیم.
وی افزود: جلسه‌ای هم با فعالان اقتصادی این ولایت داشتیم و قبلا هم صحبت‌هایی شده امید است که این روند ادامه یابد و منجر به کسب نتایج خوب برای هر دو کشور شود.
رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و افغانستان با اشاره به خون‌گرمی و مهمان‌نوازی افغانستانی‌ها گفت: بضاعت و استعداد‌های خدادادی و علاقه و اشتیاق به همکاری با ایران در مردم جلال آباد موج می‌زند که امیدواریم بتوانیم جواب این محبت‌ها و علایق را در عمل بدهیم.
سیادت در مورد وعده همکاری‌ها و سرمایه‌گذاری‌های اقتصادی ایران در جلال آباد گفت: آنچه ما در نمایشگاه کابل از حضور هیئت‌های دولتی و هیئت‌های وزین و توانمند بخش خصوصی شاهد بودیم بیانگر این است که هم در حاکمیت و هم در بخش خصوصی ایران این باور و علاقه ایجاد شده که می‌شود در افغانستان کار کرد.
وی با اشاره به امنیت پایدار و ثبات پولی در افغانستان به عنوان نکات امیدوارکننده در زمینه گسترش همکاری‌ها افزود: قطعا مشکلاتی وجود دارد ولی اراده حاکمیت بر رفع این مشکلات است.
سیادت ابراز امیدواری کرد که سفر حدود ۲۵۰ نفر از مسئولان بخش دولتی و خصوصی ایران به کابل و بازدید از نمایشگاه ابوحنیفه نتایج بسیار ارزشمندی داشته باشد و برنامه جدی‌تری نیز در جلال آباد با حمایت سرکنسول ایران در ننگرهار آغاز شود.
وی در مورد تلاش بخش خصوصی در سرمایه‌گذاری در بخش معادن و منابع دست نخورده ننگرهار هم گفت: یک بحث، بحث منابع است که نوع حمایت مقامات محلی در این راستا راهگشا است. ما انتظار معجزه نداریم، اما امیدواریم حداکثر اختیاراتشان را در جذب سرمایه گذاران خارجی -نه فقط ایرانی- که می‌عخواهند در افغانستان سرمایه‌گذاری کنند تا به بهبودی و آبادانی افغانستان بیانجامد به کار بگیرند.
سیادت با اشاره به پیامدهای جنگ در افغانستان گفت: ۵۰ سال جنگ و ناامنی کم نیست و مهمترین دغدغه مسئولان خصوصا در ولایت ننگرهار که بخش زیادی از مهاجرین بازگشته هم در آن حضور دارند، باید بحث اشتغال باشد.
رئیس اتاق مشترک بازرگانی ایران و افغانستان در پایان گفت: اگر آغوش باز و حمایت سودمند -هم برای ایران و هم برای افغانستان- وجود داشته باشد، می‌توانیم جدی‌تر از گذشته در ننگرهار فعالیت اقتصادی داشته باشیم. امیدواریم افغانستان این بار بتواند از ظرفیت‌های اقتصادی و فناوری ایران استفاده کند.
در ادامه تلاش‌ها برای تقویت نقش بخش خصوصی افغانستان در تعاملات بین‌المللی، رئیس اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان با رئیس اتاق مشترک تجارت افغانستان و آمریکا در کابل دیدار کرد؛ نشستی که محور آن توسعه همکاری‌های اقتصادی، ایجاد شرکت‌های بزرگ سهامی و گسترش سرمایه‌گذاری در پروژه‌های زیربنایی و معدنی بود.
به گزارش ایراف، اتاق تجارت و سرمایه‌گذاری افغانستان اعلام کرد که سید کریم هاشمی، رئیس این نهاد، روز یکشنبه ۱۹ مهر در دفتر مرکزی اتاق، میزبان جفری گریکو، رئیس اتاق مشترک تجارت افغانستان و آمریکا، و شماری از اعضای این اتاق بود.
این دیدار با هدف بررسی راهکارهای تازه برای تقویت روابط تجاری و توسعه سرمایه‌گذاری میان دو کشور برگزار شد.
در این نشست، سید کریم هاشمی با استقبال از هیأت آمریکایی، تأکید کرد که ایجاد شرکت‌های بزرگ سهامی با مشارکت سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی می‌تواند مسیر تأمین مالی پروژه‌های کلان اقتصادی را هموار کند.
او با اشاره به ظرفیت‌های گسترده افغانستان در حوزه‌های زیربنایی، صنعتی و معدنی، از تاجران آمریکایی خواست تا در بخش‌هایی چون تصفیه نفت، استخراج و فرآوری معادن و صنایع تولیدی حضور فعال‌تری داشته باشند.
جفری گریکو نیز ضمن قدردانی از فعالیت‌های اتاق تجارت افغانستان، برگزاری پنجمین نمایشگاه ملی و بین‌المللی ابوحنیفه، را اقدامی مؤثر در معرفی ظرفیت‌های اقتصادی افغانستان دانست و حضور گسترده تاجران منطقه‌ای و بین‌المللی در این رویداد را نشانه‌ای از رشد تعاملات اقتصادی کابل با جهان ارزیابی کرد.
رئیس اتاق مشترک تجارت افغانستان و آمریکا همچنین پیشنهاد داد که نشست‌های تخصصی اقتصادی میان دو طرف برگزار شود، تاجران افغان در کنفرانس‌های منطقه‌ای و بین‌المللی مشارکت بیشتری داشته باشند و ارتباط با نهادهای اقتصادی جهانی تقویت شود.
در پایان این دیدار، اعضای اتاق مشترک تجارت افغانستان و آمریکا نیز دیدگاه‌ها و پیشنهادهای خود را درباره افزایش سطح روابط تجاری و توسعه فرصت‌های سرمایه‌گذاری مشترک مطرح کردند.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، «عبدالسلام حنفی»، معاون اداری نخست‌وزیر هیئت حاکمه افغانستان، در دیدار با «طارق علی بخیت»، معاون امور بشردوستانه، فرهنگی و اجتماعی سازمان همکاری اسلامی و نماینده ویژه دبیرکل این سازمان برای افغانستان، درباره ادامه همکاری‌ها در بخش‌های مختلف گفتگو کرد.
بر اساس اعلامیه منتشرشده از سوی ارگ، طارق علی بخیت در این دیدار با اشاره به فعالیت‌های توسعه‌ای سازمان همکاری اسلامی در افغانستان، اطمینان داد که کمک‌های این سازمان در حوزه‌های بهداشت و آموزش ادامه خواهد یافت.
حنفی نیز در این دیدار ضمن قدردانی از کمک‌های بشردوستانه سازمان همکاری اسلامی، خواستار تداوم همکاری کشورهای اسلامی در زمینه بهداشت، آموزش و تأمین مسکن برای مهاجران شد.
وی همچنین از این سازمان و دیگر نهادهای مسئول خواست برای فراهم‌کردن معیشت جایگزین کشت مواد مخدر، از کشاورزان افغانستان حمایت کنند.
طارق علی بخیت پیش از این نیز با «امیرخان متقی»، وزیر خارجه هیئت حاکمه افغانستان، دیدار کرده بود. بر اساس اعلام سازمان همکاری اسلامی، دو طرف در آن دیدار درباره تحولات سیاسی، بشردوستانه و اقتصادی افغانستان و راه‌های تقویت همکاری‌ها تبادل نظر کردند.
سازمان همکاری اسلامی با 57 کشور عضو، یکی از نهادهای بین‌المللی فعال در زمینه همکاری میان کشورهای اسلامی است. این سازمان در ماه‌های اخیر بر ادامه تعامل با مقام‌های حاکم بر افغانستان و حمایت از مردم این کشور، به‌ویژه در حوزه‌های بشردوستانه، بهداشت و آموزش، تأکید کرده است.
افغانستان همچنان با نیازهای گسترده بشردوستانه و چالش‌هایی در زمینه دسترسی به خدمات عمومی و ایجاد فرصت‌های معیشتی روبه‌رو است. حمایت‌های بین‌المللی در حوزه آموزش، بهداشت، تأمین مسکن برای مهاجران بازگشته و ایجاد منابع درآمد جایگزین برای کشاورزان، از جمله زمینه‌هایی است که می‌تواند در کاهش فشارهای اقتصادی و اجتماعی بر مردم این کشور نقش داشته باشد.
سازمان نجات کودکان با انتشار هشدار تازه‌ای اعلام کرده است که کمبود شدید بودجه، ۴۰ مرکز درمانی این نهاد را در مناطق دورافتاده افغانستان تا مرز تعطیلی کشانده؛ مراکزی که تنها مسیر دسترسی هزاران مادر و کودک به خدمات درمانی پایه به‌شمار می‌روند.
به گزارش ایراف، افغانستان در آستانه یکی از سنگین‌ترین بحران‌های انسانی سالهای اخیر قرار گرفته است؛ بحرانی که این‌بار مستقیماً شبکه خدمات درمانی کودکان را هدف گرفته.
سازمان نجات کودکان، اعلام کرد که ۴۰ مرکز درمانی و تیم‌های سیار این نهاد، به‌دلیل کاهش شدید کمک‌های جهانی، در آستانه توقف فعالیت قرار دارند.
این مراکز در مناطقی فعال‌اند که نبود زیرساخت، فقر گسترده و فاصله جغرافیایی، دسترسی به خدمات درمانی را تقریباً ناممکن کرده است.
این سازمان تأکید کرده که با وجود بارندگی مناسب و افزایش محصولات زراعتی، کاهش کمک‌های بشردوستانه، بیکاری و افت قدرت خرید، خانواده‌ها را در تأمین غذای روزانه‌شان ناتوان کرده و موج تازه‌ای از سوءتغذیه را رقم زده است.
اشیش دامل، مدیر سازمان نجات کودکان در افغانستان، گفته است که پزشکان و پرستاران این نهاد «هر روز با پیامدهای گرسنگی و سوءتغذیه» روبه‌رو می‌شوند و از کشورهای جهان خواسته برای جلوگیری از تعطیلی خدمات حیاتی درمانی و تغذیه، اقدام فوری انجام دهند.
در بیانیه این سازمان آمده است: «افغانستان در چنگال بحران مرگبار گرسنگی گرفتار شده و هیچ نشانه‌ای از پایان آن دیده نمی‌شود. نیازها رو به افزایش است و منابع مالی حیاتی رو به پایان.»
براساس ارزیابی تازه «طبقه‌بندی یکپارچه مراحل امنیت غذایی»، شمار کودکان زیر پنج سال مبتلا به سوءتغذیه حاد شدید در سال ۲۰۲۷ به حدود یک‌میلیون و ۱۰۰ هزار نفر خواهد رسید؛ رقمی که نسبت به ۹۴۲ هزار کودک در سال ۲۰۲۶، حدود ۱۶ درصد افزایش نشان می‌دهد.
این سازمان همچنین پیش‌بینی کرده است که در سال آینده بیش از چهار میلیون کودک زیر پنج سال در افغانستان به درمان سوءتغذیه حاد نیاز خواهند داشت؛ آماری که عمق بحران را آشکار می‌کند.
پیش‌تر نیز سازمان غذا و زراعت ملل متحد و برنامه جهانی غذا هشدار داده بودند که در زمستان پیش‌رو، نزدیک به ۱۹ میلیون و ۲۰۰ هزار نفر ـ معادل ۳۸ درصد جمعیت افغانستان ـ با کمبود شدید مواد غذایی روبه‌رو خواهند شد؛ وضعیتی که در صورت تعطیلی مراکز درمانی نجات کودکان، می‌تواند به فاجعه‌ای گسترده‌تر و مرگبارتر تبدیل شود.
وزارت کار و امور اجتماعی حکومت طالبان از ناپدید شدن ۱۲۰ کودک و نوجوان زیر ۱۸ سال در کابل طی یک سال گذشته خبر داد.
به گزارش ایراف، سخنگوی وزارت کار و امور اجتماعی حکومت طالبان اعلام کرد که در سال ۱۴۰۴، دست‌کم ۱۲۰ کودک و نوجوان در کابل مفقود شده‌اند که از این میان، ۸۵ تن را دختران تشکیل می‌دهند. وی همچنین افزود که ده‌ها کودک بازگردانده‌شده در مراکز حمایتی نگهداری می‌شوند.
این آمار رسمی در حالی منتشر می‌شود که گزارش‌های میدانی از ولایات مختلف نظیر هرات و تخار نیز نشان‌دهنده افزایش موارد ربوده شدن کودکان و بروز حوادث ناگوار برای آنان است.
کارشناسان مسائل اجتماعی، گسترش فقر، کار اجباری کودکان و نبود زیرساخت‌های حمایتی کافی را از عوامل اصلی افزایش آسیب‌پذیری کودکان و نوجوانان در افغانستان می‌دانند.
افت شاخص‌های بین‌المللی حقوق کودکان: گزارش‌های بین‌المللی از جمله شاخص بنیاد جهانی حقوق کودکان در سال ۲۰۲۶ میلادی نشان می‌دهد که افغانستان به دلیل تداوم بحران اقتصادی، محرومیت‌های آموزشی و کمبود شدید خدمات رفاهی، در پایین‌ترین رتبه جهانی از نظر وضعیت زیست و حقوق کودکان قرار گرفته است.
چالش کودکان بدون همراه و بازگشت از کشورهای همجوار: موج بازگشت و اخراج مهاجران از کشورهای همسایه، باعث ورود هزاران کودک بدون همراه به داخل افغانستان شده است. بر اساس گزارش کمیته بین‌المللی نجات (IRC)، ناپدید شدن، بی‌سرپناهی و در معرض سوءاستفاده قرار گرفتن این کودکان، یکی از چالش‌های عمده حمایتی و امنیتی در شهرهای بزرگ افغانستان به شمار می‌رود.
گزارش تازه برنامه جهانی غذا نشان می‌دهد توان خرید کارگران غیرماهر در افغانستان در هفته نخست اکتبر نسبت به سال گذشته ۲۵ درصد کاهش یافته است؛ افتی که نتیجه مستقیم کاهش فرصت‌های شغلی، افت دستمزدها و افزایش بهای مواد غذایی است.
به گزارش ایراف، بر اساس گزارش جدید برنامه جهانی غذا، وضعیت معیشتی کارگران غیرماهر در افغانستان در آغاز ماه اکتبر به‌شدت تضعیف شده و بازار کار این کشور همچنان در رکود عمیق قرار دارد.
طبق این ارزیابی، کارگران غیرماهر در هفته نخست اکتبر به‌طور میانگین تنها دو روز در هفته امکان اشتغال داشته‌اند؛ رقمی که نسبت به سال گذشته ۱۴ درصد و در مقایسه با میانگین سه‌ساله ۲۱ درصد کاهش نشان می‌دهد.
میانگین دستمزد روزانه این گروه نیز ۲۹۵ افغانی اعلام شده که نسبت به سال گذشته ۵ درصد و در مقایسه با میانگین سه‌ساله ۶ درصد کمتر است.
برنامه جهانی غذا تأکید می‌کند که با لحاظ تعداد روزهای کاری و قیمت آرد ارزان‌قیمت، قدرت خرید واقعی کارگران نسبت به سال گذشته ۲۵ درصد و در مقایسه با میانگین سه‌ساله ۳۰ درصد کاهش یافته است.
افزایش قابل توجه قیمت مواد غذایی
این گزارش نشان می‌دهد بهای بسیاری از اقلام اساسی در افغانستان همچنان رو به افزایش است.
بر اساس داده‌های جمع‌آوری‌شده از ۳۴ ولایت کشور:
–
برنج شوله‌یی: افزایش
۳۱
درصدی
–
برنج پلوی: رشد
۱۷
درصدی
–
روغن غذایی: افزایش
۱۲
درصدی
–
گندم، آرد ارزان‌قیمت و شکر: هر کدام
۱۰
درصد گران‌تر
قیمت سیب‌زمینی نیز نسبت به سال گذشته ۲۵ درصد افزایش یافته و ۲۳ درصد بالاتر از میانگین سه‌ساله است؛ هرچند در هفته نخست اکتبر ۴.۱ درصد کاهش داشته است.
در مقابل، قیمت برخی اقلام کاهش یافته است:
–
حبوبات: کاهش
۱۲
درصدی
–
نان: افت
۳
درصدی
–
بادمجان رومی: کاهش چشمگیر
۵۵
درصدی
–
پیاز: افت
۶
درصدی
افزایش هزینه‌های سوخت و نهاده‌های کشاورزی
برنامه جهانی غذا می‌گوید بهای سوخت و مواد مورد نیاز بخش کشاورزی همچنان بالا است.
قیمت دیزل به‌طور میانگین به ۸۰.۹ افغانی در هر لیتر رسیده که ۳ درصد بیشتر از سال گذشته و ۱۴ درصد بالاتر از میانگین سه‌ساله است.
قیمت کودهای شیمیایی نیز افزایش یافته است:
–
دی‌آمونیوم فسفات (دی‌ای‌پی): رشد
۱۰
درصدی
–
کود یوریا: افزایش
۲۴
درصدی
افت توان خرید دامداران
این گزارش نشان می‌دهد خانواده‌هایی که به دامداری وابسته‌اند نیز با کاهش قدرت خرید مواجه‌اند.
طبق ارزیابی برنامه جهانی غذا، یک دامدار با فروش یک گوسفند ماده یک‌ساله تنها قادر است حدود ۲۶۰ کیلوگرم آرد ارزان‌قیمت تهیه کند؛ رقمی که ۱۲ درصد کمتر از سال گذشته و ۷ درصد پایین‌تر از میانگین سه‌ساله است.
ثبات نسبی نرخ ارز
ارزش افغانی در برابر دلار آمریکا در هفته نخست اکتبر حدود ۶۴.۹ افغانی بوده و نسبت به هفته قبل تغییر قابل توجهی نداشته است.
این نرخ نسبت به سال گذشته ۲ درصد و در مقایسه با میانگین سه‌ساله ۷ درصد تقویت شده است.
افزایش هزینه بسته‌های غذایی
هزینه بسته مواد غذایی برنامه جهانی غذا در هفته نخست اکتبر ۵ هزار و ۴۳۷ افغانی گزارش شده که ۴ درصد بیشتر از سال گذشته است.
ارزش بسته نقدی مواد غذایی نیز ۶ هزار و ۳۳ افغانی اعلام شده است.
تفاوت قیمت‌ها در ولایت‌ها
بر اساس این گزارش، قیمت مواد غذایی در ولایت‌های مختلف اختلاف قابل توجهی دارد.
برای نمونه:
–
قیمت یک کیلوگرم گندم بین
۲۳
تا
۳۴
افغانی
–
قیمت یک کیلوگرم برنج پلوی بین
۹۸
تا
۱۵۰
افغانی
گزارش افزوده، اطلاعات مربوط به قیمت‌ها هر هفته از طریق ناظران مستقل در مراکز تمام ۳۴ ولایت افغانستان جمع‌آوری می‌شود.
فشار مداوم بر معیشت خانوارها
برنامه جهانی غذا تأکید می‌کند که کاهش فرصت‌های کاری و افت توان خرید همچنان دسترسی خانواده‌ها به مواد غذایی را تحت فشار قرار داده و چشم‌انداز معیشتی بسیاری از خانوارهای افغانستان را تیره‌تر کرده است.
دفتر هماهنگی کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل متحد اعلام کرده با نزدیک شدن فصل سرما، هزاران خانواده‌ای که طی ماه‌های اخیر از ایران، پاکستان و دیگر کشورها به افغانستان بازگشته‌اند، در معرض کمبود سرپناه، گرمایش و خدمات اولیه قرار دارند و نیاز فوری به حمایت دارند.
به گزارش ایراف، دفتر هماهنگی کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل (اوچا) در تازه‌ترین پیام خود در شبکه اجتماعی ایکس هشدار داده است که «زمستان منتظر نمی‌ماند و کمک‌های بشردوستانه نیز نباید منتظر بماند».
این نهاد تأکید کرده هزاران خانواده بازگشت‌کننده در افغانستان در آستانه فصل سرما با کمبود سرپناه کافی، امکانات گرمایشی، حفاظت و کمک‌های ضروری روبه‌رو هستند و شرایط آنان نیازمند رسیدگی فوری است.
بر اساس آمار کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان، تنها در نُه ماه نخست سال جاری میلادی، یک میلیون و ۲۹۸ هزار و ۳۷۰ مهاجر از ایران، پاکستان و دیگر کشورها به افغانستان بازگشته‌اند.
از این میان، بیش از ۷۱۵ هزار نفر از پاکستان و حدود ۵۸۱ هزار نفر از ایران وارد افغانستان شده‌اند.
گزارش‌ها نشان می‌دهد بیش از ۵۶۳ هزار نفر از این افراد به‌صورت اجباری اخراج شده‌اند؛ موضوعی که فشار مضاعفی بر زیرساخت‌های ضعیف و ظرفیت‌های محدود افغانستان وارد کرده است.
سازمان ملل متحد پیش‌تر اعلام کرده بود برای حمایت از بازگشت‌کنندگان افغان در سال ۲۰۲۶، به ۵۲۹.۲ میلیون دلار بودجه نیاز دارد تا بتواند به حدود ۲.۷ میلیون نفر خدمات‌رسانی کند.
این بودجه برای کمک‌های فوری در مرزها، اسکان مجدد، ارائه خدمات درمانی، آموزش، تأمین سرپناه و ایجاد فرصت‌های شغلی در نظر گرفته شده است.
در کنار این برنامه، سازمان ملل برای طرح عمومی کمک‌های بشردوستانه افغانستان در سال جاری ۱.۷۱ میلیارد دلار درخواست کرده بود؛ اما تاکنون تنها ۳۱ درصد این مبلغ، معادل حدود ۵۳۰ میلیون دلار تأمین شده و بیش از ۱.۱۸ میلیارد دلار از بودجه مورد نیاز همچنان بدون تأمین باقی مانده است.
این کمبود مالی، نگرانی‌ها درباره توانایی نهادهای امدادی برای پاسخ‌گویی به نیازهای رو‌به‌افزایش مردم افغانستان در فصل زمستان را تشدید کرده است.
در شرایطی که موج بازگشت مهاجران ادامه دارد و سرمای زمستان در راه است، هشدار اوچا بار دیگر نشان می‌دهد بحران انسانی افغانستان بدون حمایت فوری و گسترده جامعه جهانی می‌تواند وارد مرحله‌ای خطرناک‌تر شود؛ مرحله‌ای که در آن هزاران خانواده بی‌سرپناه با سرمای سخت و کمبود امکانات اولیه دست‌وپنجه نرم خواهند کرد.
به گزارش ایرنا، سردار مجید شجاع در تشریح جزئیات این خبر، اظهار کرد: میزان کشف مواد مخدر صنعتی از جمله «شیشه» در نوار مرزی این استان با کشور افغانستان در نیمه نخست سال جاری در مقایسه با مدت مشابه پارسال چهار برابر شده است. در این مدت یک و نیم تن مواد مخدر شامل تریاک، هروئین و مواد مخدر صنعتی در مرزهای خراسان رضوی با افغانستان کشف شده است.
وی با بیان اینکه میزان کشفیات مواد مخدر در مرزهای استان خراسان رضوی در بازه زمانی یاد شده ۲ برابر شده است، گفت: بیشتر مواد مخدر کشف شده در مرزهای استان با افغانستان از تریاک و مشتقات آن مانند هروئین و مورفین بوده، با این حال حدود ۳۰ درصد از این کشفیات را مواد مخدر صنعتی تشکیل داده است.
فرمانده مرزبانی خراسان رضوی ادامه داد: هر چند سهم مواد مخدر صنعتی در مجموع کشفیات ۳۰ درصد است، اما رشد کشفیات شیشه و مخدر‌های صنعتی در مرز افغانستان در مقایسه با پارسال چهار برابر شده است.
سردار شجاع بیان کرد: افزایش قیمت مواد مخدر صنعتی و رونق تولید این نوع مواد در افغانستان از جمله دلایل افزایش سهم شیشه در میان کشفیات مواد مخدر در مرزهای استان بوده است.
رودخانه کوکچه؛ جاذبه‌ای کمتر دیده‌شده در دل کوهستان‌های افغانستان
رودخانه کوکچه در شمال‌شرق افغانستان، با عبور از میان دره‌های کوهستانی بدخشان و گذر از کنار شهر فیض‌آباد، یکی از چشم‌اندازهای طبیعی این کشور به شمار می‌رود؛ رودخانه‌ای که در کنار نقش حیاتی خود در زندگی مردم منطقه، ظرفیت قابل‌توجهی برای معرفی طبیعت افغانستان و توسعه گردشگری روستایی دارد.
به گزارش ایراف، افغانستان به دلیل برخورداری از رشته‌کوه‌های مرتفع، دره‌های سرسبز و رودخانه‌های پرآب، جاذبه‌های طبیعی متنوعی دارد که بخشی از آنها کمتر در رسانه‌ها و روایت‌های گردشگری معرفی شده‌اند. رودخانه کوکچه و دره‌های پیرامون آن در ولایت بدخشان، از جمله این ظرفیت‌های طبیعی است که می‌تواند توجه علاقه‌مندان به طبیعت‌گردی و گردشگری فرهنگی را به خود جلب کند.
رود کوکچه یا به گفته مردم محلی، دریای کوکچه، از جمله مشهورترین رودهای شمال افغانستان است که از یخچالهای طبیعی در ارتفاعات بدخشان سرچشمه میگیرد و با عبور از شهر، جلوه بصری چشم نوازی ایجاد می‌کند.
در بدخشان و مناطق شمالی افغانستان، زبان‌های ترکی، مغولی و فارسی با لهجه و گویش محلی پیوند خورده و در برخی موارد، ترکیبات جدیدی شکل گرفته است. نام رودخانه «کوکچه» نیز در پیوند با همین جغرافیای خاص و زبان‌های رایج در آسیای میانه و شمال افغانستان قابل بررسی است.
در این منطقه از افغانستان، بسیاری از نام‌جای‌ها ریشه ترکی، قرقیزی، تاجیکی و فارسی یا ترکیبی از این زبان‌ها دارند، که کوکچه نیز یکی از آنهاست.
در زبان ترکی، واژه «کُک» یا «گوک» به معنای آبی یا آسمانی است و «چه» نقش پسوند دارد؛ با این توضیح می‌توان گفت که کوکچه به معنی «آب آبی» است که با واقعیت عینی این رودخانه نیز تطبیق دارد. آنچه در منابع جغرافیایی آمده، این است که نام رودخانه با دره کوکچه پیوند دارد و رودخانه نام خود را از این دره گرفته است.
رودخانه کوکچه پس از عبور از بخش‌هایی از ولایت بدخشان و گذشتن از نزدیکی فیض‌آباد، مسیر خود را به سوی ولایت تخار ادامه می‌دهد و سرانجام به رود پنج، از شاخه‌های بالادست آمودریا، می‌پیوندد.
علاوه بر چشم‌اندازهای زیبا در مسیر کوکچه و شهرهای شمال شرق افغانستان، قرارگرفتن رودخانه در میان ارتفاعات و دره‌های کوهستانی، چشم‌اندازهای طبیعی متنوعی در مسیر آن پدید آورده است. ترکیب جریان آب، دامنه‌های مرتفع و سکونتگاه‌های پراکنده روستاهای کوهستانی، سیمای جغرافیایی این منطقه را شکل داده و آن را به یکی از بخش‌های دیدنی شمال‌شرق افغانستان تبدیل کرده است.
این زیبایی‌های طبیعی، بخشی از ثروت ملی افغانستان و سرمایه مردمانی است که متاسفانه به دلیل دورافتادگی از مرکز، کمتر مورد توجه قرار گرفته اند، در صورتی که اگر به این مناطق بکر و طبیعی، توجه شود، این منطقه می‌تواند به قطب گردشگری ماجراجویانه افغانستان تبدیل شود.
رودخانه کوکچه در طول مسیر خود، از چندین شهر و شهرستان عبور می‌کند، این رود ابتدا از شهرستان کران و منجان می‌گذرد و سپس از مناطق یمگان و جرم عبور کرده و سپس از نزدیکی فیض آباد مسیر خود را ادامه می‌دهد.
شهر فیض‌آباد، مرکز ولایت بدخشان، در مجاورت رودخانه کوکچه قرار دارد و این هم‌جواری، رودخانه را به بخشی از جغرافیا و زندگی روزمره شهر تبدیل کرده است. همین موضوع زمینه خوبی برای جذب گردشگران ماجراجو به این منطقه است.
رودخانه‌ها در مناطق کوهستانی افغانستان، علاوه بر تأمین آب، در شکل‌گیری سکونتگاه‌ها، کشاورزی و ارتباط میان روستاها نقش مهمی دارند. کوکچه نیز در مسیر خود از مناطقی می‌گذرد که زندگی مردم با منابع آبی و زمین‌های پیرامون رودخانه پیوند خورده است.
بدخشان از مناطق کوهستانی افغانستان است که در کنار پیشینه تاریخی و فرهنگی، از چشم‌اندازهای طبیعی متنوعی برخوردار است. دره‌های رودخانه‌ای، یخچالهای طبیعی، ارتفاعات هندوکش و روستاهای واقع در مسیر آب، امکان شکل‌گیری گونه‌هایی از گردشگری ماجراجویانه و طبیعت‌محور را فراهم می‌کنند.
رودخانه کوکچه می‌تواند محور معرفی این ظرفیت‌ها باشد؛ به‌ویژه برای گردشگرانی که به مناظر کوهستانی، عکاسی از طبیعت، آشنایی با زندگی روستایی و تجربه چشم‌اندازهای دور از مراکز پرتردد علاقه دارند.
البته تبدیل این ظرفیت طبیعی به مقصدی پایدار برای گردشگران، به بررسی شرایط دسترسی، ایمنی مسیرها، امکانات اقامتی و خدمات مورد نیاز مسافران وابسته است. در صورتی که این منطقه مورد توجه مسئولان قرار بگیرد و امکانات مورد نیاز فراهم شود، می‌توان گفت که کوکچه ظرفیت عظیمی برای جذب گردشگران داخلی و خارجی دارد.
توسعه گردشگری در مسیر رودخانه کوکچه می‌تواند به ایجاد فرصت‌های شغلی و افزایش درآمد خانواده‌های ساکن در ولایت بدخشان کمک کند. راه‌اندازی اقامتگاه‌های بومی، رستوران‌های محلی، خدمات راهنمای گردشگری و حمل‌ونقل مسافران، از جمله فعالیت‌هایی است که می‌تواند زمینه اشتغال جوانان را فراهم کند.
همچنین، مردم محلی می‌توانند با عرضه محصولات کشاورزی، میوه‌های منطقه، صنایع‌دستی و غذاهای سنتی به گردشگران، سهم بیشتری از درآمد حاصل از سفرها داشته باشند و وابستگی معیشت خود را به فعالیت‌های محدود اقتصادی کاهش دهند.
توسعه گردشگری در این منطقه می‌تواند زمینه ارتباط بیشتر میان گردشگران داخلی و خارجی با جوامع محلی را فراهم کند و به شناخته‌شدن ظرفیت‌های فرهنگی و تاریخی این ولایت کمک کند.
رودخانه‌ها و دره‌های کوهستانی در کنار جذابیت‌های طبیعی، به حفاظت از محیط‌زیست و مدیریت منابع آب نیاز دارند. هرگونه برنامه‌ریزی برای توسعه گردشگری در اطراف کوکچه نیز باید با توجه به شرایط طبیعی منطقه، حفظ پاکیزگی رودخانه و احترام به زندگی جوامع محلی انجام شود.
معرفی جاذبه‌هایی مانند کوکچه می‌تواند نخستین گام برای افزایش شناخت عمومی از ظرفیت‌های طبیعی افغانستان باشد؛ ظرفیتی که در صورت فراهم‌شدن زیرساخت‌های لازم و برنامه‌ریزی مناسب، امکان کمک به اقتصاد محلی و گسترش گردشگری داخلی را خواهد داشت.
رودخانه کوکچه، با مسیر کوهستانی و پیوند دیرینه خود با زندگی مردم بدخشان، نمونه‌ای از جاذبه‌های طبیعی افغانستان است که شایستگی دارد فراتر از محدوده جغرافیایی خود شناخته شود و جایگاه بیشتری در روایت‌های گردشگری این کشور پیدا کند.
به گزارش ایراف، شرکت برق‌رسانی افغانستان(برشنا) اعلام کرده است که افغانستان در حال اجرای چهار پروژه بزرگ انتقال برق ۵۰۰ کیلوولت با کشورهای همسایه است؛ طرح‌هایی که هدف آنها تقویت شبکه برق منطقه‌ای و کاهش وابستگی کابل به واردات فعلی حدود ۸۰۰ مگاوات برق عنوان شده است.
بر اساس این گزارش، خط انتقال ترکمنستان–کابل ظرف ده ماه آینده تکمیل خواهد شد و پروژه سرخان–دشت‌الوان با ظرفیت هزار مگاوات نیز در همکاری با ازبکستان در حال اجراست.
در کنار این دو طرح عملیاتی، پروژه‌های مشترک با ایران و تاجیکستان هنوز در مرحله بررسی و گفت‌وگو قرار دارند.
تاجیکستان که هم‌اکنون یک خط ۲۲۰ کیلوولت به افغانستان دارد، خواهان ارتقای آن به سطح ۵۰۰ کیلوولت است تا صادرات برق خود را افزایش دهد.
ایران نیز در حال مذاکره برای ایجاد خط جدید انتقال برق به افغانستان است.
کارشناسان انرژی معتقدند تکمیل این خطوط می‌تواند ظرفیت تبادل برق در منطقه را افزایش دهد و زمینه همکاری‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری مشترک را فراهم سازد.
با این حال، کاهش هزینه‌ها تنها در صورتی محقق خواهد شد که قیمت برق وارداتی نیز مدیریت شود.
افغانستان در حال حاضر هزینه‌های سنگینی برای واردات برق می‌پردازد و هرگونه اختلال در خطوط انتقال یا تنش سیاسی میان کشورها می‌تواند زندگی میلیون‌ها شهروند افغان را تحت تأثیر قرار دهد.
این پروژه‌ها در صورت تکمیل، گامی مهم در مسیر کاهش وابستگی افغانستان به واردات و افزایش امنیت انرژی کشور به شمار می‌روند.
مهاجرین افغانستانی اخراجی به ایران بازگشتند!
بتول اکبری، یکی از اعضای خانواده خانه کابل (رستوران افغان‌ها و از مراکز لابی گری برای افغانی‌ها در ایران) از موج جدید ورود افغانستانی ها به شکل قانونی و غیرقانونی به ایران گفت. او ادعا کرد نیاز کارفرماهای ایرانی به کارگران افغانستانی از عوامل این مهاجرت غیرقانونی دوباره شده و مدعی شد حتی تامین مالی آن ها برای بازگشت این کارکران به کشور توسط برخی کارفرماها انجام شده است!